'Er ligt een vliegtuig in de Hudson rivier. Ik zit op de boot om de mensen uit het water te halen. Waanzin.' Dat bericht, met foto, plaatste Janis Krums vorige week donderdag op Twitter.com, vlak nadat de Airbus in de Hudson in New York was geland. Krums was ooggetuige van wat later 'het wonder van Hudson' werd genoemd en zond zijn verslag via zijn iPhone de wereld in. En dat bleef niet onopgemerkt. Internationale persbureaus namen het bericht over en reguliere nieuwssites linkten naar de Twitterpagina van Krums. In de uren die volgden zagen meer dan 40.000 mensen de foto en het bericht.

Twitter. Een website waarop leden, die hebben aangegeven elkaar te willen volgen, korte berichtjes van maximaal 140 tekens naar elkaar kunnen sturen via sms, e-mail of Twitter.com. Die berichten beantwoorden aan de simpele vraag: wat ben je op dat moment aan het doen? Twitter, ook wel microbloggen genoemd, grossiert daardoor in oppervlakkigheid van mensen die hun alledaagse handelingen met elkaar delen. Berichtjes onder het mom lekker bijkeuvelen, roddelen en je dag delen met anderen. Toch schuilen er onder de oppervlakkigheid functionele aspecten.

Op de site verschijnen soms sneller nieuwtjes dan via persbureaus en Twitter ontpopt zich meer en meer als platform voor de allereerste ooggetuigenverslagen van gebeurtenissen in de wereld. Palestijnen twitteren vanuit de Gazastrook, Barack Obama vanuit het Witte Huis en Britney Spears tijdens haar toernee. Miljoenen bekende en onbekende twitteraars delen hun leven en nieuwtjes met elkaar.

Nieuwe Media-adviseur Jaap Stronks spreekt over een revolutionair communicatietype. "Een weblog is zelfs al te omslachtig. Daar moet je een artikel af hebben, zoals een krantenartikel, alvorens het te plaatsen. Met Twitter kun je alles wat je ziet, voelt en meemaakt meteen plaatsen en delen met vrienden en kennissen. Daarmee is het veel sneller en bondiger en zorgt het voor een razendsnelle nieuwsverspreiding."

Piet Bakker, lector Nieuwe Media van de Hogeschool Utrecht, noemt het voordeel van Twitter voor de berichtgeving. "Het is een van de middelen om op de hoogte te blijven van wat er gebeurt in de wereld. Als je als journalist de juiste personen volgt, lukt het wel eens om heel snel zaken te horen."

Met de nieuwtjes die worden uitgewisseld op Twitter is een nieuwe stap in de burgerjournalistiek gezet. Een enkele keer betreft het dus ook wereldnieuws. Zoals een kleine twee maanden voor de noodlanding in New York.
Op 26 november 2008 plegen ruim tien terroristen diverse opeenvolgende aanslagen in de Indiase stad Mumbai. Ook hier volgen duizenden mensen via Twitter de eerste berichten van ooggetuigen.

Peter van der Ploeg (25) en Loek Essers (25), twee studenten van de school voor journalistiek in Utrecht, zaten op dat moment in Nederland achter hun computer. Zij openden een weblog en linkten die naar depers.nl. Op die weblog verzamelden ze via nieuwssites het allerlaatste nieuws over de aanslagen. "Terwijl we daarmee bezig waren, zagen wij dat op Twitter de eerste ooggetuigenverslagen binnenkwamen. Die hebben we toen meteen op de weblog gezet", zegt Van der Ploeg. Wat volgde was een live-verslag van de gebeurtenissen aan de hand van Twitter- en nieuwsberichten op de depers.nl.

De kracht van Twitter zit volgens Van der Ploeg in het live-verslag. "De vraag is niet zozeer wat er gebeurd is, maar wat er op dat moment gebeurt." Toch is volgens hem de betrouwbaarheid soms moeilijk in te schatten. "Sommige dingen zijn wel te achterhalen, maar het gaat vooral om de snelheid waarmee je het brengt. Later kunnen andere media checken of het klopt", aldus Van der Ploeg.

Volgens Jaap Stronks valt het wat betreft de onbetrouwbaarheid van bronnen wel mee. "Twitter is niet anoniem. Als iemand leugens verspreidt, wordt ook niet meer naar hem of haar geluisterd. Er vindt dus een sociale controle plaats." Piet Bakker ziet de berichtgeving op Twitter als een extraatje. Hij zegt dat er verschillende manieren zijn om de bronnen te verifiëren. "Een journalist moet met iedere bron voorzichtig omgaan. Bij dubieuze informatie moet er altijd een andere bron geraadpleegd worden. Tevens moet je proberen meer over de bron te weten te komen. Hoe lang twittert iemand al? Is er een homepage?"

En zo heeft Twitter zijn intrede gedaan in de burgerjournalistiek. Maar daar blijft het niet bij. Dat de korte berichtjes over nieuwsfeiten waardevol zijn blijkt uit de massale interesse van gevestigde media. "Toen wij verslag deden van Mumbai via Twitter, kregen we een berichtje van een executive producer van CNN dat ze het 'cool' vond wat we deden", zegt Van der Ploeg. De ooggetuigen die de studenten via Twitter volgden, verschenen diezelfde avond op de internationale tv-zenders. Van der Ploeg: "We zagen ze terug op CNN en BBC." Ook Krums, die de eerste foto en bericht over de landing van de Airbus in de Hudson in New York maakte, verscheen diezelfde dag in televisieshows van de BBC en CNN. Met Twitter kan iedereen dus een beetje journalist worden.

Twitter op Limburger.nl: www.limburger.nl/twitter

Gepubliceerd op: 23.01.09 09:23, laatste update: 23.01.09 10:42