Die zomer van '69

Natuurlijk. Pas toen de film uitkwam werd Woodstock een mondiale legende. Maar het Woodstock-gevoel was er al. Ook in Limburg. Wij zijn sterrenstof, wij zijn gouden. Vier bloemenkinderen kijken terug op de zomer van 1969, de summer of love. Evenals enkele lezers van deze website.

Door Paul van Gageldonk

Jongens waren we - maar aardige jongens. Al zeg ik ‘t zelf.' Het was een echte jongensclub. Zoals die van de Titaantjes uit Nescio. Sef Derx was 17 toen hij kennis maakte met het bloementijdperk. De MULO in Tegelen was een lekeschool en ademde een sfeer van humaniteit en openheid uit.

Theu Boermans zat bij hem in de schoolbanken. In een andere klas hield Huub Stapel zich op. Tegendraadse activiteiten, blowden in het fietsenhok: het was het begin van een ontdekkingstocht naar de vrijheid. Ze lazen Kafka, Claus, Reve, Ginsburg, de hele Beat Generation. “We waren Dylan-exegeten. Uren lang teksten analyseren. Wat bedoelde hij nou met the doormat broke up? Dat hij met zijn geliefde brak? We waren rusteloos op zoek naar genialiteit en naar duiding in het leven.”

Sef en zijn vrienden organiseerden alternatieve avonden in Café Moustache aan de Stalbergweg. Poëzie met een optreden van Obession, een undergroundband met naaktdanseressen op het podium. ,,Onze ouders waren wel verontrust, maar ze lagen er ook niet wakker van. We waren keurige jongens uit een goed milieu. We zouden nog wel goed terecht komen.”

Er waren politieke aspiraties. Sef was lid van de Socialistiese Partij. ,,We zijn eens per fiets de grote hei opgereden, om aan buitenlandse jongens, die connecties hadden met de IRA en met wat later de RAF werd, te laten zien, waar je gemakkelijk de grens over kon. Maar voor ons was het geen bloedserieuze politiek. Het was spel, avontuur.”

In die zomer van 1969 moest de wereld hoognodig veranderd en verbeterd worden. Sef en zijn vrienden gaven zich over aan de psychedelische revolutie, met bijbehorende muziek en drugs, die ze grotendeels zelf kweekten. Om de buitenwereld ook te betrekken bij hun Noordlimburgse revolutie verspreidden ze het subversieve blaadje PO, gefabriceerd op een antieke stencilmachine, die had toebehoord aan hun grote voorbeeld Domela Nieuwenhuis. PO kon overal voor staan. ,,Per ongeluk. Per ommegaand. Periodieke onthouding. Verzin het zelf maar.” In PO stonden poëzie, verslagen van optredens en, uiteraard, teksten van Dylan.

Het was ook in de zomer van ‘69 dat de jongens van Venlo enkele maanden deel uit maakten van de commune in Broekhuizervorst. ,,Er was geen vrije seks, wel heel veel liefde. En er werd ontzettend veel geblowd. Een mini-Walden wilden we. En tegenover onze ouders bewijzen dat we echt wel zelfstandig konden leven.”

Was hier het Woodstock-gevoel? ,,Ja, als je dat zou omschrijven als: hoogste tijd om te veranderen. The Times they are a changing. Een scharniertijd. En wij wilden vooraan zitten.”

Omdat in de Randstad zoveel meer gebeurde reisden Sef en zijn vrienden regelmatig naar Amsterdam, voor bedevaarten naar de tempels Paradiso en Provadya? ,,Sommige mensen die daar naar toe kwamen gedroegen zich als Über-Jordanezen. Die hadden zich een potsierlijk Amsterdams accent aangemeten. Om er maar bij te horen en niet gezien te worden als provincialen.”
Emancipatie. Voor Heerlense jongeren als Paul van der Velden, toen 22 jaar, markeerde de summer of love niets minder dan een bevrijding uit een typisch Limburgs keurslijf. ,,De kerk en de mijnen bepaalden je leven. Maar die instituten waren flink aan het wankelen. En wij wilden ze graag het laatste zetje geven.”
Van der Velden was één van de drijvende krachten achter Ut Essejeetje, het huisorgaan van de Stichting Jongerencentrum Heerlen. Dat blaadje werd gesubsidieerd door het vormingswerk. ,,Om de uit de band gesprongen jongeren weer in het gareel te krijgen. Maar wij zagen het als een prima mogelijkheid om leuke dingen te doen.”

Die ‘leuke dingen' kwamen samen in het Uniek Ludiek Sirkus, een gezelschap dat ‘totaaltheater' beoefende. Een bont gezelschap uit alle lagen van de bevolking. "Allemaal boze jongens, afkomstig uit een gesloten gemeenschap, voor wie de deur opeens open ging: drugs, wijven en politiek. Het was fuck you tegen kerk, mijn en ouders.”

Het ULS dook overal op waar maatschappelijke onrust gezaaid konworden. De aanwezigheid van AFCENT was een prachtige voedingsbodem. Het ULS was ook present in Ubach over Worms, om te protesteren tegen de koperfabriek, die onderdelen leverde voor handgranaten, die in Vietnam werden gebruikt.
Hij maakte enige tijd deel uit van de commune aan de Kruisweg 13. "Dat was vooral een politieke commune. Er zaten nogal wat geflipte priesters in opleiding, dicht tegen het IKV, Pax Christi en dat soort bewegingen aan. Die waren zo gruwelijk politiek bezig, dat ik na een jaar uit de commune ben gestapt. Ik was er te anarchistisch voor.”

Van der Velden stortte zich helemaal op het ULS. Hij sympathiseerde ook met de Zwarte Kabouters, die in Heerlen de Oranje Vrijstaat hadden uitgeroepen en ludieke happenings organiseerden, naar het voorbeeld van hun grote Amsterdamse broers. Ze gaven ook een Limburgse versie van het Hasjkookboek uit. In Heerlen gebeurde altijd wel wat.

En in Maastricht natuurlijk. Je had er twee ‘hippe' tenten: Berchmans voor de werkende jongeren, Combi voor de studenten. In de zomer van ‘69 werd de 24-jarige Jan Smeets benoemd tot programmeur van Berchmans. ,,De directeur wilde vernieuwende muziek. Weg met Anneke Grönloh. Het was een tijd van love and peace, seks, drugs en rock and roll. Alleen aan de drugs deed ik niet mee.”
Smeets had in de mijnstreken al furore gemaakt met het organiseren van rock and roll concerten en love-ins. En had een vleugje flower power gesnoven in de Haagse Houtrusthallen met het Lahoblobloe festival, Laat Honderd Bloemen Bloeien. ,Een en al wierook, psychedelische lichten en vloeistofdia's. Maar de meeste inspiratie deed ik op bij Jazz Bilzen en de busreisjes naar de opnames van het VPRO-programma Piknik, met doctor John en zo. Als we terugreden zeiden we tegen elkaar: wat die Hollanders kunnen, dat kunnen wij ook.”
Dat zou nog wel blijken.

Eén van de vaste bezoekers van Berchmans was Ruud van Wersch. Hij had het gezapige Geleen verruild voor het dynamische Maastricht. Ruud schreef zich in voor de Stadsacademie. ,,Ik kwam van de HAVO St Michiel in Geleen, waar het hoofd van de school een leerling naar huis stuurde, omdat deze verscheen in een broek met bloemenmotief. Lang haar tot op de schouders was ook verboden. Op de academie was alles precies andersom, zoals het echte kunstenaars betaamt. Omdat bouwvakkers inmiddels ook lang haar droegen lieten de kunststudenten hun haar millimeteren. Ik ook.”

Er kwamen die zomer geluiden dat er in Amerika een uniek driedaags festival had plaatsgevonden. Drie dagen van love & peace. De media besteedden er geen aandacht aan. Amerika was toen sowieso heel ver weg. ,,Maar het Woodstock-gevoel was in Limburg en omgeving al aan het ontstaan”, zegt Ruud. ,,We hadden Verkerke-posters van Che op de kamer, droegen Afghaanse jassen met het Ban de Bom-teken. Liepen in legerjasjes. Overal had je popfestivals, waar alternatieve muziek werd gedraaid, waar psychedelische bands optraden en waar vrijheid heerste, waar je ongestoord kon blowen en andere dingen doen, die je ouders niet zo leuk vonden. Er was veel opwinding in die tijd. We spraken veel over de Club van Rome: de aarde ging ten onder als we het roer niet omgooiden.”
Alles zou gaan veranderen. Zou.

Maar al een jaar na Woodstock was de spirit er deels uit en waaide het sterrenstof op. Iedereen was een jaar ouder. Sommigen gingen studeren. Anderen stichtten een gezin of vertrokken naar de Randstad, om daar de mogelijkheden te verkennen. De beweging verpolitiseerde steeds verder, tot afgrijzen van Paul van der Velden. "Velen stapten over naar de CPN. Lachwekkend. Van het ene keurslijf in een nog groter keurslijf. Toch is dat Woodstock-gevoel wel een beetje in Heerlen blijven hangen. Als er iets wordt georganiseerd steekt iedereen een handje toe. Hier kun je nog steeds samen iets moois beleven.”


Jan Smeets is indirect schatplichtig aan Woodstock. Holland Pop in Kralingen werd gemodelleerd naar Woodstock. Smeets regelde succesvol de voorverkoop van Holland Pop in Limburg en kreeg als dank vrijkaartjes. In Rotterdam ontmoette hij Leon Ramakers en student TH Delft Berry Visser. Zij hadden het subsidiecircuit ontdekt en wisten met één brief vijfentwintig duizend gulden binnen te krijgen. Smeets hield oren en ogen open. De rest is geschiedenis.

Smeets voelt zich erfgenaam van Woodstock. ,,Met z'n allen naar popmuziek luisteren. Muziek als bindmiddel. Vreedzaam, non-racistisch. Ik programmeer daar ook op. De Woodstock Factor. Kijk naar Woodstock 1999. Daar zijn ze zo dom geweest om een aantal nieuwe agressieve bands te contracteren, om jong publiek te trekken. Er werd gevochten en gestolen. Ik heb bij Pinkpop nooit punkbands binnengehaald. En daarom is bij ons het Woodstock-gevoel nog steeds aanwezig.”
Voor Ruud van Wersch kwam de katharsis in het voorjaar van 1970. ,,De Woodstock-film kwam in de bioscoop. De elpee was er al. Maar nu zagen we met eigen ogen wat in Amerika was gebeurd. Drie dagen love en peace. Het had een enorme impact. Bij V&D in Maastricht was een hele etalage uitgeruimd voor het filmaffiche. De film was heel opwindend. De muziek. De manier waarop het gefilmd was, ook uniek, met al die shots door elkaar.”

Ruud was één van de weinige Limburgers die Woodstock adoreerden, maar niet naar Kralingen afreisden voor een surrogaat-beleving. ,,Zes weken later was Pinkpop. Ik heb iemand omgekocht met een pakje sigaretten en toen kon ik backstage filmen. Alleen een stukje Golden Earring, want ik had maar een cassette van drie minuten. Pinkpop was en is voor mij het Woodstock van Nederland. Elk jaar krijg ik weer datzelfde gevoel. Samen iets beleven. Vrede, harmonie.”

Sef Derkx koestert zijn illusie. ,,Dat collectieve Woodstock-gevoel was snel weg. De nieuwe mens, dat was een utopie. Maar er is wel iets bij mij blijven hangen. In mijn hoedanigheid van museumdirecteur ben ik nog steeds bezig om nieuwe horizonten te verkennen, nieuwe werelden te ontdekken. Dat is mijn eigen Woodstock-gevoel. Dat is voor mij het hoogste goed.”

Sef Derkx is medewerker van het Limburgs Museum in Venlo
Paul van der Velden is gepensioneerd onderwijzer
Ruud van Wersch werkt bij bioscoop Lumière in Maastricht
Jan Smeets is de baas van Pinkpop

REACTIES VAN LEZERS

Helaas ben ik 10 jaar te laat geboren ,wel is dit mijn" muziekroots" geworden , zo heb ik dan toch nog enkele woodstocklegendes live gezien zoals Joe cocker, ten years after ,John fogerty,en Canned heat , hopelijk volgen er nog.
wel heb ik documentatie van het revival concert in 1999.

Rudi van Engeland
Lommel
Belgie



Mijn herinneringen aan Woodstock zijn vnl. op Joe Cocker gebaseerd.
Het was in de tijd dat ik geloof ik nog op de mulo zat en ik 2 x naar huis gestuurd was om naar de kapper te gaan, lange haren werden toen nog geassocieerd met provo's en werkschuw tuig.
Van Joe had ik toen al enkele singels of een elpee in huis die ik via, via had gekregen.
Beeld materiaal was toen nog niet beschikbaar en videoclips bestonden nog niet, dus moesten we het doen met foto's uit de Muziekparade of de Muziekexpres.
De Woodstock film bood dus uitkomst om Joe eens live te zien.
Dat was schrikken!
Hij stond daar op zijn blauwe laarsjes met witte sterren de meest spastische bewegingen te maken die ik tot dan toe nooit eerder gezien had, maar ......wat was hij goed!
Ik krijg nog steeds kippenvel bij zijn oerkreet in With a little help from my friends.
Toch had ik het gevoel dat hij niet oud zou worden zoals hij daar stond.
Bij enkele andere artiesten moest je inderdaad high zijn om hun muziek mooi te vinden, toch heb ik de film denk ik 10 x gezien.
Met Joe is het uiteindelijk toch nog goed gekomen en ik heb hem 2 jaar geleden op Bospop mogen ontmoeten, een héél aardige man.
Ik had een schilderij van hem gemaakt met als achtergrond een muur waarop met graffiti het logo van Woodstock, een duif op een gitaarhals, gespoten was.
Hij heeft het spontaan gesigneerd en onder de gitaarhals ,, Love and peace" geschreven.
Woodstock zal hem toch ook wel altijd bij blijven.
Ook Santana en Ten Years After heb ik mogen ontmoeten en dat heeft toch wel iets speciaals als je die mensen met wiens muziek je bent opgegroeid de hand mag schudden.
Ze zijn allemaal ouder geworden, net als wij , maar daar is op het podium niks van te merken.
Muziek houdt jong!

Harm Lutke,
Brunssum


Ik heb mooie herinneringen aan die tijd, ben nu 59 jaar en heb het allemaal meegemaakt.
Begin van Pinkpop, Donkiesjot in Sittard, Paradiso Amsterdam, Popfestival Kralingen in Rotterdam en een eenmalige tweedaags festival in Aken met 's nachts vreemde films in de grote slaaptent.
Mijn lelijke eend gespoten in de USA vlag.
Mijn eerste joints, zelf kleding maken, bontjassen van rommelmarkten, Afghaanse jassen die nog naar kameel roken. Broeken met franjels en belletjes.
Vloeistofdia's en matrassen in een jongerencentrum, Ravi Shankar muziek, de commune in de Begijnenhofstraat in Sittard.

John Veldhuis, Sittard

Tijd Gepubliceerd op: 16.08.09 07:00, laatste update: 16.08.09 22:18


Vorige pagina


Overlijdensberichten

Eerder verschenen


Poll van de dag

Advertenties




Berden.nl

Weer

Weer in Limburg
Vul uw postcode in voor de weersverwachting in uw eigen woonplaats:

Actuele sneeuwhoogtes - powered by skiinfo.nl
Powered by skiinfo.nl

Thema's