Wanneer is de school aansprakelijk?

Print
Wanneer is de school aansprakelijk?

In het Missiehuis in Steyl speelde een nep-rechtszaak over aansprakelijkheid van schoolbesturen. Afbeelding: Laurens Eggen

Ben je als schoolbestuur aansprakelijk als een ouder of leerling een andere leerling in elkaar slaat op het schoolplein? Fortior uit Venlo, een bestuur van basisscholen, liet het zien. In een fictieve rechtszaak.

Vinnie (8) en Glenn (8) zitten bij elkaar in de klas. Vinnies vader heeft twee jaar in de gevangenis gezeten mede door een belastende verklaring van Glenns vader. Na een dreigtelefoontje aan het adres van Glenns vader is er niks meer gebeurd. Totdat Glenn op een dag thuiskomt en tegen zijn vader zegt dat hij de „groeten moet hebben van de vader van Vinnie”.

De vader van Glenn gaat naar school en maakt de juf duidelijk dat dit een bedreiging is. De juf vindt het wel meevallen, maar belooft op te letten. Als Glenn na een paar weken huilend thuiskomt omdat Vinnie hem steeds pest en zegt dat zijn „vader ons nog wel een lesje komt leren”, is de maat vol. 

Glenns vader stuurt een mail naar de voorzitter van het college van bestuur én naar de voorzitter van de raad van toezicht. Glenn wordt bedreigd door Vinnie en de school doet er niks aan! De school heeft geen veilig schoolklimaat! 
Op een dag, tijdens de middagpauze, wordt Glenn serieus mishandeld door de vader van Vinnie. Op het schoolplein. Schade: 120.000 euro. Glenns vader stapt naar de rechter en klaagt het schoolbestuur en de raad van toezicht aan.

Vaak zijn het zaken die te maken hebben met pestgedrag en een enkel geval met loverboys

Het is een verzonnen verhaal, maar de casus laat schoolbesturen wel even nadenken over hun aansprakelijkheid en verantwoordelijkheid. En dat was precies de reden waarom bestuursvoorzitter Peter van Eijk van scholenkoepel Fortior in Steyl een bijeenkomst hield voor het onderwijsveld. De casus werd behandeld tijdens een fictieve rechtbankzitting. De Venlose advocaat Remie Huijs speelde voor rechter. Het vonnis op basis van de feiten die de advocaten van beide partijen naar voren brachten, vonden alle aanwezigen uiteindelijk helder. De besturen zijn niet aansprakelijk. Huijs: „In dit soort zaken zegt een rechter bijna altijd dat de school moet laten zien wat ze in alle redelijkheid gedaan heeft. 
Zijn er protocollen? Duidelijke afspraken? En, héél belangrijk, worden ze nageleefd? De juf zegt dat ze met de vader van Glenn heeft gepraat en de zaak in de gaten zou houden. De bestuursvoorzitter heeft de mail doorgestuurd naar de schooldirecteur ter afhandeling. Dat de vader van Glenn dit niet weet, betekent niet dat de school dus aansprakelijk is. Het was natuurlijk wel netjes geweest als hij dit aan Glenns vader had laten weten”, vertelt de ‘rechter’. Ook dat het zich op het schoolplein heeft afgespeeld, terwijl de overblijvers binnen zaten te eten en rest naar huis was, houdt niet automatisch een aansprakelijkheid in. 

Volgens Huijs verhardt de samenleving en wordt er regelmatig geprocedeerd. „Mensen stappen sneller naar de rechter om hun gelijk te halen. Vaak zijn het zaken die te maken hebben met pestgedrag en een enkel geval met loverboys.” 
De nieuwe ‘wet bestuur en toezicht toezicht rechtspersonen’ die medio dit jaar in werking treedt, betekent dat bestuurders van stichtingen en verenigingen persoonlijk aansprakelijk gesteld kunnen worden, als ze er een potje van maken. „Als ze een groot nieuw schoolgebouw laten bouwen dat drie keer duurder uitvalt”, zegt Huijs, verwijzend naar de perikelen bij onder andere ROC Leiden. 

Volgens Peter van Eijk van Fortior is het gewoon belangrijk dat directeuren en bestuurders zich regelmatig afvragen of hun school wel veilig is. „Vroeger ging veiligheid om losse stoeptegels op het schoolplein. Tegenwoordig gaat veiligheid om bijvoorbeeld pestprotocollen, onderling gedrag en internetcommunicatie. Daar moet een school zich van bewust zijn en afspraken over maken.” 

 


‘Leraren staan te weinig stil bij sexting’

Hoe meer social media ingeburgerd raken, des te groter de problemen. Zoals met sexting bijvoorbeeld, het verspreiden van seksuele foto’s en berichten. Leerlingen en leraren staan te weinig stil bij de gevolgen.

Dit vertelde Lei Seuren, zedenspecialist bij de Limburgse politie, gisteren tijdens een bijeenkomst die het Venlose schoolbestuur Fortior had georganiseerd voor het onderwijsveld. ‘Je veilig voelen’ heeft met verschillende aspecten te maken. Kent de leraar de juiste omgangsregels tussen hem en de leerlingen? Hoe gaan de leerlingen met elkaar om? „Op het doorsturen van een seksfoto van een minderjarige, staat in theorie maximaal zes jaar gevangenisstraf. Het is namelijk kinderporno als de afbeelding een naaktfoto van een minderjarige betreft”, zei hij. Seuren is geschrokken van de jonge leeftijd waarop kinderen met sexting bezig zijn. „De jongste was negen jaar”, zei hij. Om de maatschappelijke trends te kunnen volgen, gaan alle politiekorpsen sinds deze week in Nederland de meldingen en aangiftes van sexting, grooming (digitaal kinderlokken) en dierenporno apart bijhouden. Deze verdeling was er tot nu toe niet.

Seuren vindt ook dat leraren niet duidelijk genoeg grenzen stellen in de omgang met leerlingen. „Seksueel getinte privé-berichtjes kunnen écht niet. Je persoonlijke zaken op Facebook delen met je ‘vrienden’, waaronder kinderen in je klas, is ook niet handig. Ik heb leerkrachten gezien die de fout in gingen. Die op Whatsapp of Facebook schreven over seks of dubbelzinnige opmerkingen maakten. Scholen moeten duidelijke grenzen aangeven.”

Vertrouwensinspecteur Liesbeth Klaver van de Onderwijsinspectie vertelde gisteren dat er in het jaar 2013-2014 bij het meldpunt van de inspectie 2200 klachten binnenkwamen, ongeveer evenveel als het jaar daarvoor. Meer dan de helft van de meldingen ging om psychisch en fysiek geweld, waaronder pesten. „Niet alleen tussen leerlingen onderling. Denk ook aan de leraar die een kind voor de klas belachelijk maakt, een mond dichtplakt of op een stoel vast taped. Komt allemaal voor. Dit geeft een onveilig gevoel, ook al is het niet strafbaar.”


Je las zojuist een gratis artikel


Niet alle artikelen zijn gratis, want zogeheten Plus-artikelen zijn alleen te lezen door abonnees. Zonder abonnees kunnen we namelijk geen betrouwbare regionale journalistiek maken. Je leest al onze artikelen vanaf €4,50 per maand.

Bekijk de aanbieding →