180.000 foute terugspeelballen voor Vincent

Print
180.000 foute terugspeelballen voor Vincent

Bryan Smeets voelt zich thuis bij zijn nieuwe club De Graafschap. ,,Die mentaliteit van strijd is enorm aanwezig, die domineert alles.” Afbeelding: ANP

Jarenlang was hij de edelsteen die ruw en ongepolijst bleef. Na zijn overstap van MVV naar De Graafschap krijgt Bryan Smeets (23) de kans om zich in de theaters van de eredivisie te bewijzen. Over de kerkjes van de Achterhoek, de bulderende stem van Bennie Jolink en een ingrijpende gebeurtenis die voetbal overstijgt.

Terwijl een frisse oostenwind waait door de bossen rond het mooist gelegen stadion van Nederland, zit binnen een knaap met zangerige stem en imponerende tattoo-armen op een bankje. Bryan Smeets zoekt en vindt op de Vijverberg het luisterend oor van de clubarts van De Graafschap, na een gebeurtenis die het uiterste vraagt van zijn incasseringsvermogen. 

Nee, niet de ongelukkige terugspeelbal waarmee hij zaterdag PEC Zwolle een duur doelpunt in de schoot wierp. Vervelend, maar geen zaak van leven en dood. Dat was wel het onheilsbericht dat hij later die avond kreeg, in de spelersbus terug naar Doetinchem. Een van zijn allergrootste buddy’s bleek plots te zijn overleden. Vincent Gordijn (51), prominent MVV-fan en vaderfiguur voor de 23-jarige middenvelder. „Vincent volgde me uit en thuis, was heel belangrijk voor mijn carrière. Van het ene op het andere moment is hij weg. Dan is voetbal, met alle respect, bijzaak.” 

Deze club voelt als een warm nest

Bryan Smeets knikt naar de dokter. Het is goed zo. Ook in zijn nieuwe wereld, ver weg van zijn vertrouwde Maastricht, blijft hij Bryan Smeets. Een gevoelige, soms onpeilbare jongen die er nooit een geheim van heeft gemaakt dat hij af en toe een schouder nodig heeft om op te leunen. Geregeld zoekt hij in de kerkjes van de Achterhoek naar rust, met de rozenkrans in de hand. Even weg uit het harde, stoere voetbalmilieu. „Mijn ploeggenoten weten dat ik dat doe. Ik mag hier mezelf zijn. Deze club voelt als een warm nest.” 

Als je hier iets flikt wat niet kan, word je tot aan je voeten afgebrand

Zeker, het was een ingrijpende carrièremove die hij afgelopen zomer maakte. Van de speelse eerste divisie naar de veeleisende eredivisie. Van een mondaine, bourgondische stad naar het land van de Superboeren, een streek waar de mouwen worden opgestroopt en iedereen wars is van glamour. Als Bryan Smeets de eeuwig zompige grasmat van de Vijverberg op loopt, hoort hij steevast de bulderende stem van Bennie Jolink, de voorman van Normaal die op klompen op de tribune staat. In de hal van het stadion zijn drie woorden groot op de muur gekalkt: Trots, Eerlijk, D’ran. „Die woorden worden elke wedstrijd in de kleedkamer herhaald. Die mentaliteit van strijd is enorm aanwezig, die domineert alles. Bij MVV had ik een haat-liefdeverhouding met de fans. De ene keer was ik de klootzak, de andere keer kon ik niet kapot. Hier is de waardering groter, zolang je maar respect afdwingt op het veld en gas geeft. Aan de andere kant: als je hier iets flikt wat niet kan, word je tot aan je voeten afgebrand.” 

Nee, hij heeft niet het profiel van de klassieke De Graafschap-voetballer. Smeets is geen geboren bikkelaar, maar een creatieve geest die het spel dynamiek geeft en risico legt in elke pass. Met die kwaliteiten veroverde hij direct een basisplaats, al leerde hij ook een paar harde lessen in zijn eerste seizoen op het hoogste niveau. „In de eerste divisie kun je nog wel eens een mannetje laten lopen, maar in de eredivisie wordt elke fout direct afgestraft. Dat heb ik zaterdag tegen Zwolle weer gemerkt. Het tempo is veel hoger, spelers zijn veel slimmer op tactisch gebied. Maar er is ook meer ruimte, meer tijd om te voetballen. Daar kan ik goed in mee.” 

Ik had deze stap nodig

Waarom hij niet eerder deze kans heeft gekregen? Het is een vraag die nog wel eens door zijn hoofd tolt. Bryan Smeets was jeugdinternational, speelde het WK onder 17 met grote talenten als Stefan de Vrij, Bruno Martins Indi en Ola John. Maar waar zij gepolijst werden in de eredivisie, bleef Smeets de ruwe edelsteen die jarenlang bij MVV bleef hangen. Nu hij alsnog in de grote theaters mag spelen, voelt dat als een reuzensprong. „Ik had deze stap nodig. Als voetballer en als mens. Ik heb pas 26 wedstrijden in de eredivisie gespeeld, maar ik kan me nu al niets meer voorstellen bij de eerste divisie. Als persoon voel ik me stabieler. Voetbal is een keiharde wereld, je moet stevig in je schoenen staan. Ik doe veel op gevoel, ik ben een denker. Ik moet het nu zelf doen, hier in een kleine stad als Doetinchem. Ik kan niet meer voor alles naar mijn vrienden of ouders lopen.” 

Maar er zijn van die dagen waarin je niet zonder andermans schouder kan, beseft ook Bryan Smeets. Of die nu van de dokter, een ploeggenoot of een familielid is. Uitgerekend vanavond, bij de kapitale wedstrijd tegen Roda JC, zou zijn grootste buddy komen kijken. Maar Vincent is niet meer. Een gebeurtenis die groter is dan voetbal. Na overleg op de Vijverberg besluit de knaap met zangerige stem en stoere tattoo-armen niet te spelen. 

Bryan Smeets zit op de tribune, wellicht met de blik af en toe naar boven gericht, en rijdt daarna terug naar Maastricht voor de afscheiddienst. „Een foute terugspeelbal doet pijn. Maar ik zou 180.000 foute terugspeelballen willen geven om Vincent terug te krijgen.”