Van de Brunssummerheide naar de Bekavallei

Print
Van de Brunssummerheide naar de Bekavallei

Een delegatie uit gemeente Brunssum bezoekt samen met directeur van Cordaid, Simone Filippini de opvang in de Bekavallei in Libanon om te zien hoe er wordt omgegaan met het grote aantal vluchtelingen. Afbeelding: ANP

Van de Brunssummerheide naar de Bekavallei. In het voetspoor van twee ‘gewone’ inwoners van een Zuid-Limburgse gemeente, die - vergezeld door de wijkagent en de burgemeester - naar de grens met Syrië reizen om met eigen ogen te zien wie de vluchtelingen zijn, die straks misschien wel in hun volksbuurten worden opgenomen. Zijn het echte vluchtelingen? Zitten er IS-aanhangers tussen? En zullen ze van onze dochters en banen afblijven?

Kijk, dit is wat hij bedoelt. Dit heeft potentie. Jean Janssen wijst naar een verzameling tenten, die verstevigd zijn met hout. Sommige van de schamele onderkomens hebben een cementen vloer. Een enkeling heeft een kacheltje. Hard nodig. Afgelopen winter viel hier zestig centimeter sneeuw. Een andere enkeling heeft een koelkastje. Er zit niets in. Door het kampje lopen modderige gangpaden. Er zijn twee ‘straatjes’. In het ene ‘wonen’ vluchtelingen uit Aleppo. In het andere vluchtelingen uit Hama. Het zijn overwegend vrouwen. Veel Syrische mannen zijn gesneuveld tijdens de bombardementen. Ofwel zitten ze in een Libanese cel, omdat ze de autoriteiten geen geldige documenten konden overleggen. De mannen die nog over zijn, proberen werk te vinden. In de landbouw of in de cementindustrie.

 
Dat klinkt nogal uitzichtloos. Maar dat is het niet, zegt Jean. Met hulp van de rijke westerse landen moet het toch mogelijk zijn om híér de vluchtelingen op te vangen. In plaats van in Brunssum. Dat kost de Nederlandse belastingbetaler alleen maar heel veel geld. En dat leidt alleen maar tot spanningen. 
En hoe slecht ben je als vader, als je als vluchteling alleen naar Europa reist of je gezin blootstelt aan een hachelijke vlucht? Ja, goed geraden: Jean, 47 jaar, stemt PVV en doet daar allesbehalve geheimzinnig over. In de periode waarin zijn broer Antoine namens de PVV gedeputeerde in Limburg was, duwde Jean ’s avonds pamfletten in de Brunssumse brievenbussen. Dat stuitte nooit op weerstand.

In Brunssum stemt de meerderheid van de bevolking op de partij van Geert. Niet dat Jean het altijd maar eens is met zijn broer. Jean is ‘PVV-light’. Dat wil in zijn geval zeggen: tegenstander van het opvangen van vluchtelingen in Europa. Maar ook tegen het ‘minder Marokkanen’ van Geert. Omdat hij niets tegen deze mensen heeft. Sterker nog, in de elftallen van zijn voetbalclub BSV Limburgia spelen nogal wat Noord-Afrikanen mee. Dus.

Wat wil een mens nog meer? Meer dan dit in het tentenkampje in de Bekavallei in elk geval

De vader van Jean komt uit De Egge. Een echte volksbuurt, waar vroeger veel mijnwerkers woonden. Zoals zijn vader. Die vroeger steevast PvdA stemde. Jean heeft een eenmansbedrijfje, Dokter Bed Zuid Limburg geheten. Ondertitel: voor zorgeloos slapen, matrassenreiniging in heel Zuid-Limburg. De zaken gaan goed. Zijn kinderen gaan ook goed. Zoon Marvin doet een opleiding maatschappelijke zorg, gericht op het begeleiden van drugs- en alcoholverslaafden en ex-gedetineerden. En dochter Kelly, die ook in de club van pa voetbalt, zit in de verpleegkunde. Wat wil een mens nog meer? Meer dan dit in het tentenkampje in de Bekavallei in elk geval. 

Jean ontmoet de dorpsoudste van Saadnayel. De man is gekozen door de bevolking van de stad, die sterk Hezbollah-georiënteerd is. Onder de 75.000 inwoners van Saadnayel bevinden zich maar liefst 25.000 Syrische vluchtelingen. Van hen zijn er maar 5000 officieel geregistreerd. De vluchtelingen worden niet ondergebracht in grote, goed geoutilleerde opvangcentra zoals die in Brunssum. Libanon wil geen pakhuis van Syrische vluchtelingen worden. Het heeft ook niet de financiële middelen om ze te huisvesten en te voeden.

En zo zijn overal in het land kampjes ontstaan, zoals hier in Saadnayel. De gezinnen betalen honderd dollar per maand aan de landeigenaar. En dat is alleen voor het grondgebruik. De woningen moeten ze zelf bouwen. Wie dan nog wat geld overheeft, kan voor 100 dollar een betonnen vloer laten leggen. Of een koelkastje kopen. Waar meestal dus niets inzit. En de overheid dan? De dorpsoudste ontwijkt de vraag. In Libanon heerst politieke chaos. Er is geen president. Die zou geleverd moeten worden door de christelijke partijen, maar die zijn onderling verdeeld. Een deel wil wel samenwerken met  Hezbollah. Een ander deel niet, mede omdat Hezbollah steun verleent aan de regering van de Syrische president Assad.

De corruptie zit in de haarvaten van de Libanese samenleving

De corruptie zit mede daardoor in de haarvaten van de Libanese samenleving. Alles draait om ‘contactjes’ met de overheidsinstanties, zegt een medewerker van hulporganisatie Caritas. In ruil voor harde cash krijg je een vergunning of kun je een straf afkopen. Syrische vluchtelingen hebben geen ‘contactjes’. De meesten van hen zijn geheel afhankelijk van de steun van hulporganisaties als Cordaid. Die helpen, waar het kan, met voedsel, medische voorzieningen en onderwijs voor de kinderen. Een druppel op een gloeiende plaat, in een land waar één op de vier inwoners vluchteling is. En daardoor zie je in de Bekavallei massa’s mensen die onder erbarmelijke omstandigheden moeten leven.

Terwijl in downtown Beiroet mannen met glimmende Raybans op hun hoofd paraderen in hun Hummers, BMW’s en Mercedessen, met naast hen nogal regelmatig een onnatuurlijk blonde, kortgerokte vrouw met een pleister over haar neus. Met dat laatste willen Libanese vrouwen laten zien dat ze zo goed boeren, dat ze zich een neuscorrectie kunnen veroorloven. Een statussymbool. Er wordt gezegd dat vrouwen die zich deze operatie niet kunnen veroorloven, toch een pleister opplakken. Om er maar bij te horen. 

Klik hier voor het hele artikel en probeer de krant digitaal vier weken gratis.

Je las zojuist een gratis artikel


Niet alle artikelen zijn gratis, want zogeheten Plus-artikelen zijn alleen te lezen door abonnees. Zonder abonnees kunnen we namelijk geen betrouwbare regionale journalistiek maken. Je leest al onze artikelen vanaf €4,50 per maand.

Bekijk de aanbieding →