Elk vaarseizoen is het prijs op Limburgse wateren

Print
Elk vaarseizoen is het prijs op Limburgse wateren

In 2010 zag een Heijens echtpaar zijn jacht in vlammen opgaan. Het schip was toen 30 jaar oud. Een oorzaak kon niet worden vastgesteld, al is dat in de meeste gevallen kortsluiting. Afbeelding: archieffoto MGL

Naast branden in jachthavens wordt de pleziervaart de laatste jaren regelmatig opgeschrikt door branden aan boord van zeil- en motorjachten. Uit cijfers blijkt dat de verouderende pleziervloot ook in Limburg een groeiend veiligheidsrisico vormt.

In Wessem aan Wage Naak was het afgelopen zondag nog raak: een steekvlam op een motorjacht, de Duitse eigenaresse redde zich uit de vlammen door in de haven te duiken. Oorzaak: een noodlottig ongeval. Dat kan van alles betekenen. Kortsluiting door achterstallig onderhoud? Een poreuze slang aan een gasfles? Menselijk falen? Onderzoeksbureau NBTC NIPO heeft in 2013 vastgesteld dat bijna 50 procent van de kajuitjachten in Nederland ouder is dan 35 jaar. Daar komt bij dat er in tegenstelling tot (vracht)wagens aan jachten na de bouw geen veiligheidseisen meer worden gesteld. Zo kent de pleziervaart geen wettelijk verplichte keuring (bij auto’s apk) en hebben boten geen kentekenbewijs, waardoor eigenaren niet kunnen worden achterhaald. Volgens de brancheorganisatie in de waterrecreatie, Hiswa, zou zo’n keuring er wel moeten komen. De ‘regels’ zoals ze er nu liggen voor bijvoorbeeld de brandveiligheid op plezierjachten, zijn vrijblijvend. „Bij een bij de Hiswa aangesloten jachthaven kun je als booteigenaar een inspectie van je elektrische en gasinstallatie laten uitvoeren. Zo’n inspectie gebeurt echter op vrijwillige basis’’, zegt een Hiswawoordvoerder.

Bij een bij de Hiswa aangesloten jachthaven kun je als booteigenaar een inspectie van je elektrische en gasinstallatie laten uitvoeren.

Op de website van de brandweer kunnen booteigenaren een formulier downloaden waarmee de eigenaar zelf een veiligheidsinspectie kan uitvoeren. Ook dat gebeurt enkel op vrijwillige basis. „De brandweer komt net als bij caravans niet controleren of de gasflessen en -leidingen op een boot nog aan de veiligheidseisen voldoen.” Het is dus aan booteigenaren om hun gasflessen in de winterberging uit hun boten te halen (dat was bij de recente jachthavenbranden in Midden-Limburg niet gebeurd), of om de rubberen gasleidingen op tijd te vervangen (de levensduur staat op de leiding). Maar de afgelopen jaren is de gebruikstijd van plezierjachten per seizoen afgenomen. Booteigenaren komen minder vaak op hun boot. Dat is deels te verklaren door de vergrijzing onder die eigenaren. Niet alleen de vloot veroudert, ook de kapiteins. Liefst 74 procent van de huidige booteigenaren is ouder dan 50 jaar. Daarvan is 44 procent zelfs ouder dan 60 jaar. Nu is een hogere leeftijd uiteraard niet één op- één te koppelen aan een toenemende brandgevaar. Maar de combinatie van factoren van een verouderende vloot, een gebrek aan veiligheidseisen en een vergrijzende groep gebruikers die steeds minder gebruik maakt van de eigen vaartuigen, wijst nadrukkelijk in de richting van achterstallig onderhoud. En dus een groeiend veiligheidsrisico.

Liefst 74 procent van de huidige booteigenaren is ouder dan 50 jaar.

Het is niet voor niets dat de Hiswa wijst op de gevaren van een gebrekkige controle. Een woordvoerder van het Verbond van verzekeraars zegt in 2014 163 claims te hebben binnen gekregen voor plezierbootbranden en in 2015 maar iets minder, namelijk 160. Een omvattend totaalcijfer is dat echter niet, want niet iedere brand wordt geclaimd. „De brandveiligheid van de pleziervloot is een vraagteken. De deugdelijkheid van gasinstallaties wordt niet in kaart gebracht. Keuringen zijn in tegenstelling tot de beroepsvaart vrijwillig, waardoor vaak sprake is van gebrekkig onderhoud”, zegt de Hiswawoordvoerder.

KADER
In Limburg liggen ruim 8000 plezierjachten in meer dan 50 jachthavens. Daarnaast ligt een onbekend aantal op de wal en aangemeerd in rivieren. Bijna de helft van die vaartuigen is ouder dan 35 jaar en vertoont gebrekkig onderhoud. Dat leidt tot veiligheidsrisico’s en de afgelopen twee jaar tot meer dan 300 branden. In totaal zijn er echter meer incidenten omdat niet elke brand wordt geclaimd (bij gebleken onderhoudsachterstanden worden ook claims afgewezen) en omdat volgens de brandweer ook brandjes door de eigenaar zelf geblust worden. Dat was ook afgelopen zondag inWessem het geval. Aan de Wage Naak wisten omstanders de brand in een motorjacht te blussen voordat de brandweer was gearriveerd. 

In Limburg liggen ruim 8000 plezierjachten in meer dan 50 jachthavens.

Met het vaarseizoen voor de deur leert een greep in het krantenarchief dat het in Limburg de afgelopen zes jaar elk seizoen diverse keren prijs is. In mei 2010 brandde inWessem een jacht in de haven uit. In juni dat jaar zag een Heijens echtpaar zijn jacht in Aldeneik in vlammen opgaan. In februari 2012 zorgde een defecte petroleumkachel voor een lichtgewonde bij een brand op een woonboot in Eijsden. Tweedegraads brandwonden liep een eigenaar dat jaar in juli op bij werkzaamheden aan zijn boot inWessem. En in augustus 2015 raakten drie opvarenden bij een explosie op een boot in een haven in Mook gewond. 
 

Volg nieuws uit jouw gemeente via Facebook

De Limburger heeft voor alle 31 gemeenten een eigen Facebookgroep met het laatste plaatselijke nieuws.

> Neem een kijkje