'Mam! Ik wil meer zakgeld!'

© ANP

Zakgeld helpt kinderen te leren omgaan met geld. Welke tips geef je als ouder mee? Hoe stimuleer je een kind te sparen? En wat als ze geld willen lenen?

Arwen Kleyngeld

Uit een recente peiling van financieel adviesbureau Deloitte blijkt dat bijna alle 10 tot 12-jarigen vinden dat ze goed met geld kunnen omgaan. Maar als je ze vraagt waaraan ze hun geld besteden, weten ze dat niet.„Zakgeld is het begin van financiële zelfstandigheid”, zegt Annemarie Koop, voorlichter bij het Nibud, het kenniscentrum over geld. Veel ouders geven het dan ook: 69 procent van de 5- tot 11-jarigen krijgt zakgeld, van de middelbare scholieren is dat 88 procent. „Het is belangrijk van tevoren af te spreken wat er van moet worden betaald. Wel of geen buskaart, cadeautjes of een telefoonabonnement? En de hoogte van het zakgeld moet realistisch zijn.” Marre Cremers, moeder van twee meiden van 12 en 16, geeft haar kinderen zakgeld sinds ze klein zijn. „In het begin vergat ik het vaak. Nu maak ik elke maand geld over op hun bankrekening. Ze moeten er cadeautjes van kopen, af en toe een broodje in de pauze en een beetje sparen.” Sophie, de oudste dochter van Cremers, heeft een baantje bij Albert Heijn. „Ze redde het niet met haar zakgeld. Ze wil feesten, spaart voor een vakantie en koopt graag make-up. Daar werkt ze voor.”

Ze wil feesten, spaart voor een vakantie en koopt graag make-up.

Bijna iedere ouder krijgt opmerkingen over de hoogte van het zakgeld. Vanzelfsprekend krijgen alle vriendjes in de klas veel meer. Of je kind wil iets kopen, maar is blut. Of het heeft zo veel uitgegeven dat er te weinig over is voor een cadeautje. En wie betaalt die barst in dat telefoonscherm en wie draait op voor de kosten van het abonnement? Koop: „Krijgt jouw kind echt minder dan een vriendje? En wil je kind dure merkspullen hebben? Bespreek hoe hij toch in die behoeftes kan voorzien, bijvoorbeeld door een bijbaantje te zoeken. Koop in elk geval niets voor ze waarover je hebt afgesproken dat ze het van hun zak- of kleedgeld betalen, ook als ze geen geld hebben. Kinderen moeten zelf ervaren dat ze beter moeten plannen of sparen. Een keertje voorschieten kan wel, maar maak afspraken over hoe en wanneer het wordt terugbetaald.” Kinderpsycholoog Tischa Neve meent dat je als ouder af en toe financieel kunt bijspringen. „Als je hebt gezien dat je kind hard spaart voor een computerspel en dat komt in de aanbieding, dan kun je best voorschieten en zelfs wat bijdragen. Zolang dat maar niet om de haverklap gebeurt.”

Als je hebt gezien dat je kind hard spaart voor een computerspel en dat komt in de aanbieding, dan kun je best voorschieten en zelfs wat bijdragen.

Als je kind elke keer blut is als een cadeautje moet worden gekocht, is het verstandig in te grijpen. Neve: ,,Laat je zoon of dochter zelf bedenken wat is misgegaan en laat hem of haar meedenken over een oplossing. Maak afspraken voor de volgende keer. Bijvoorbeeld dat er altijd een bedrag op de rekening moet blijven staan. Als je als ouder zegt ‘geeft niks, ik betaal het wel’, heb je een leerpunt gemist.” Vanaf een jaar of 12 kun je kinderen ook kleedgeld geven. Cremers deed dat ook en sprak met haar dochter af dat Cremers schoenen en jassen zou betalen. „Sophie koopt allemaal hippe spulletjes, ik heb er geen vertrouwen in dat ze genoeg spaart voor een dure jas of schoenen.” Neve: ,,Ook bij kleedgeld gaat het om afspraken: wel of geen jassen, schoenen en ondergoed. Dan kun je hem of haar daar ook aan houden.” Nog zo’n typisch voorbeeld: spreek met je kind af wat de regels zijn voor een telefoonabonnement. Koop: ,,Je kunt het bij het zakgeld doen, je kunt ook kiezen voor apart belgeld. Wij adviseren te beginnen met prepaid beltegoed. Als je een abonnement voor je kind afsluit, is dat altijd op eigen naam. En bespreek vooraf wat er gebeurt als ze over het tegoed heengaan. Ligt er opeens een telefoonrekening van 100 euro, dan kun je je kind ook in termijnen terug laten betalen.” Cremers heeft voor haar kinderen een goedkoop abonnement afgesloten, met een belplafond. ,,Ze kunnen voor maximaal 12,50 euro verbruiken. Daarna werkt het niet meer. Omdat je noodnummers mag opgeven kunnen ze me wel altijd bellen als er iets is, ook als het beltegoed op is.”

Sophie koopt allemaal hippe spulletjes, ik heb er geen vertrouwen in dat ze genoeg spaart voor een dure jas of schoenen.

Het Nibud heeft ook wat do’s-and don’ts als het om zakgeld gaat. Zie zakgeld bijvoorbeeld niet als beloning of straf en zet er geen tegenprestatie tegenover. Geld verdienen met klusjes of een bijbaantje kan wel náást het zakgeld. Vanaf ongeveer 6 jaar kunnen kinderen munten herkennen. Een spaarpot kan jongere kinderen helpen beter inzicht te krijgen, zo zien kinderen het bedrag. Kinderen tussen 9 en 11 jaar moeten al een beetje weten hoe een rekening werkt. Vanaf 12 jaar gaan ze ook pinnen. Alle grote banken hebben een gratis rekening voor jongeren tot 18 jaar. Meer weten? De gids voor financieel opvoeden is te bestellen via www.nibud.nl.

Meer lezen?

Nieuwe actie: Één jaar toegang tot alle Plus-artikelen voor slechts 1,04 per week. Daarmee lees je dagelijks meer dan 100 nieuwe Plus-artikelen op onze site & app. Of kies voor een van onze andere abonnementen.

Ik word digitaal abonnee