'Regen vaagt in één klap alles weg'

© Jeroen Kuit

© Jeroen Kuit

thumbnail:
thumbnail:

De waterschade als gevolg van de flinke hoosbuien hakt er ook emotioneel flink in bij tal van Limburgse boeren. De Baexemse aardappelteler Johan Geraats moet als gevolg van de extreme regenval een kwart van zijn aardappelaanplant als verloren beschouwen. Hij raamt de kostenpost op tussen de vier en vijf ton. „Je moet zoiets echt een plek geven.”

Jan Hensels

Minstens 125 hectare aardappelen zien de broers Bert en Johan Geraats uit Baexem door de extreme regenval wegrotten. De in mei gepote aardappelen veranderen in de onder water gelopen akkers in korte tijd in moes. Op zeker 70 percelen, verspreid over Noord- en Midden-Limburg, komen veel aardappelplanten niet meer boven de grond. Er kan een streep door een kwart van de geschatte oogst. En in het geval van de gebroeders Geraats gaat het dan meteen om grote hoeveelheden. Jaarlijks komt er normaal gesproken bij hen rond de 27.000 ton aardappelen uit de bodem. Grofweg goed voor meer dan honderd miljoen porties friet. De totale kostenpost schat Johan Geraats nu op tussen de 400.000 en 500.000 euro.

MentaalZoals de twee broers zijn er momenteel tientallen gedupeerde boeren in Limburg. Bij een enkeling gaat de schade zelfs richting de miljoen. Het zou Geraats niet verbazen als de totale waterschade voor de Limburgse agrariërs uiteindelijk vele tientallen miljoenen euro’s bedraagt en misschien wel richting de honderd miljoen euro gaat. De klap komt hard aan bij de boeren. „Ja, je moet dat ook mentaal verwerken. Mijn broer Bert heeft er nog meer moeite mee dan ik. Je moet zoiets echt een plek geven. Je zet je in voor een optimaal resultaat en je ziet dan in één klap een groot deel wegvallen”, verzucht Johan Geraats. Vooral ook de onmacht leidt tot frustratie. „Bij droogte kun je sproeien. Als de akkers onder water staan, kun je eigenlijk niets doen. Als die situatie langer duurt dan een dag, dan zijn de gewassen verloren. In dit geval stonden ze drie dagen onder.”

"Bij droogte kun je sproeien. Als de akkers onder water staan, kun je eigenlijk niets."

Als ervaren aardappelteler weet hij maar al te goed dat het weer een onzekere factor is en in zekere zin tot het bedrijfsrisico hoort. „Je zult ons echt niet horen over een beetje schade. Dit is echter van zo’n omvang dat als je dit te vaak achter elkaar overkomt” je noodgedwongen moet stoppen.” OplossingenTwee jaar geleden werd hij ook al door waterschade getroffen, hoewel niet in die mate als nu. Geraats houdt er serieus rekening mee dat hij de komende jaren nog vaker te maken krijgt met extreme regenval en waterschade. De aardappelteler pleit er daarom ook voor dat waterschappen en gemeenten meer werk maken van structurele oplossingen. „Bij de waterschappen heeft het natuurbelang de laatste jaren meer aandacht gekregen en dat is in mijn ogen ten koste gegaan van de aandacht voor de agrarische sector. Een voorbeeld zijn wat mij betreft de inspanningen om de beken weer te laten meanderen. De afvoercapaciteit van de beken is volgens mij verminderd. Dat effect wordt nog versterkt doordat het onderhoud in mijn ogen niet afdoende is.” Voor de Baexemse landbouwer is de oplossing op papier redelijk eenvoudig. Óf de agrariërs moeten een compensatie krijgen voor de waterschade, óf waterschappen en overheden dienen zich meer in te spannen om de nadelige gevolgen van de extreme regenval te beperken. Als het water na een hoosbui snel via de beek van ondergelopen akkers kan, dan hoeft er volgens hem niets weg te rotten. Volgens Har Frenken van het dagelijks bestuur van waterschap Peel en Maasvallei wordt onderzocht of door de herinrichting van de beken de afvoercapaciteit inderdaad minder is geworden. Frenken stelt dat de waterschappen met partijen als de gemeenten op korte termijn willen bekijken wat er nog meer kan gedaan worden aan het probleem van schade door wateroverlast.

Wil je alle Plus-artikelen lezen?

Dagelijks publiceren we meer dan 100 Plus-artikelen op onze site & app. Nieuws, achtergronden, analyses, reportages, interviews en columns. Word nu digitaal abonnee en kies voor een jaar lang korting of maandelijkse flexibiliteit.

Kies digitaal