'Gedogen illegaal graf slecht voor uitvaartbranche’

Print
'Gedogen illegaal graf slecht voor uitvaartbranche’

Frenk Windels bij het graf van zijn vrouw in hun eigen tuin. Afbeelding: Marcel van Hoorn

Goed nieuws voor Frenk Windels uit Brunssum dat het tuingraf van zijn vrouw voorlopig mag blijven bestaan. Maar de uitvaartbranche is er allerminst gelukkig mee.

Dat zegt voorzitter Robert Rutgers van de Alliantie Begrafenis & Crematie Ondernemers Nederland–Professioneel (Abcom-Pro), een coöperatie van uitvaartondernemingen, in reactie op de uitspraak van de Maastrichtse rechtbank.

Die bepaalde maandag dat het illegaal aangelegde tuingraf in Brunssum voorlopig mag rusten. Eerst moet de gemeenteraad besluiten over de aanvraag van Windels om de tuin aan te wijzen als bijzondere begraafplaats. De rechtbank oordeelt dat grafrust zwaarder weegt dan de plicht om in te grijpen bij deze overtreding van de wet op de Lijkbezorging. Want het gevaar bestaat dat Windels’ vrouw onnodig twee keer herbegraven zou worden als de politiek later alsnog toestemming zou geven voor het privégraf.

Verbazing
Rutgers is verbaasd over de uitspraak. “Dit is een vrijbrief voor anderen om dit ook te gaan doen. Het betekent dat de regels onduidelijker worden, terwijl we juist behoefte hebben aan duidelijkheid. Je mag blijkbaar zonder vergunning iemand begraven. Daarna kun je alsnog toestemming vragen.” Rutgers wijst ook op het risico dat er geen uitvaartbedrijf meer aan te aan te pas komt als iedereen zijn eigen begrafenis kan regelen.

Voorzitter Paul Koeslag van de Branchevereniging Gecertificeerde Nederlandse Uitvaartondernemingen (BGNU) denkt dat de gevolgen voor de branche wel meevallen. “Het komt het maar een of twee keer per jaar voor dat iemand in Nederland op eigen grond begraven wil worden. Dit soort verzoeken zijn zeldzaam. Wel eens als geintje: begraaf mij maar in de achtertuin. Als mens heb ik er begrip voor dat iemand zijn geliefde in de eigen tuin wil begraven. Maar daar zijn regels voor en daar moet je je aan  houden.” Dat blijft volgens hem zo. “Je hebt een vergunning nodig voor een privégraf. Maar weinig mensen hebben een perceel dat daar groot genoeg voor is.”   

Gelegaliseerd
Jurist Willem van der Putten, gespecialiseerd in  lijkbezorgingsrecht is niet verrast door de uitspraak. Een vergelijkbare situatie is volgens hem minstens twee keer eerder voorgekomen: in 2001 in Aalten en in 1997 in de gemeente Epe. “In beide gevallen is de aanvrager uiteindelijk in het gelijk gesteld en de bijzondere begraafplaats alsnog gelegaliseerd.”

Volgens hem is het niet nodig dat gemeenten na de uitspraak nu beleid gaan opstellen voor privégraven. “De kans dat een gemeente hiermee te maken krijgt is heel klein.” Gemeenten kunnen verzoeken voor de aanleg van een bijzondere begraafplaats toetsen aan richtlijnen die zijn ontstaan in de praktijk. Onder meer de gemeenten Beek, Venlo en Ell kregen recent te maken met dit soort verzoeken.

Onderhouden
Volgens de richtlijnen moet het perceel van een bijzondere begraafplaats minimaal een of enkele hectare groot zijn en moet het graf ver genoeg van de weg en de buren liggen. Daarnaast moet de aanvrager een band hebben met de grond en moet vaststaan dat het graf ook na zijn of haar dood onderhouden wordt.

In het geval van Frenk Windels is dat geen punt: zijn perceel meet 3,5 hectare, waarin zijn vrouw een tuin van drieduizend vierkante meter aanlegde. Die ligt 80 meter van de weg en 100 meter van de buren en is voor hen niet te zien. Zijn kinderen hebben de houtzagerij die al vele tientallen jaren in de familie is overgenomen en willen ook op deze plek blijven wonen. En voor het graf blijven zorgen.