Kinderen zien brokjes rubbertegel aan voor drop

© Koen Verheijden

Na de ophef over kunstgras moeten ook de rubbertegels op speelplaatsen er aan geloven. Ouders vrezen dat hun kinderen giftige stoffen binnenkrijgen. In Amersfoort worden al tegels gelicht.

Arjan Klaver & Carla van der Wal

Kinderen zagen de afgebrokkelde stukjes rubber onder de speeltoestellen in de Amersfoortse wijk Vathorst aan voor dropjes. Duizenden rubberen brokjes werden door kleine handjes bijeengegraaid om er bergen mee te bouwen - de matten in het speeltuintje aan de Schatsberg verpulverden zo erg, dat ze er geen enkele moeite voor hoefden te doen.Maar nu de noodklok heeft geklonken over rubbergranulaat op kunstgrasvelden, slaan ouders in de Amersfoortse wijk ook alarm over de rubberen matten onder speeltoestellen. Ze zijn niet alleen: op veel meer plekken buigen ouders zich bezorgd over de speelplekken van hun kinderen, gisteren stelden de PvdA-parlementariërs Yasemin Cegerek en Tjeerd van Dekken Kamervragen: ,,Waarom wordt gezien de twijfel over de gezondheid van rubbertegels niet voor alternatieven gekozen?''Want die zijn er, zegt toxicoloog Martin van den Berg van de Universiteit Utrecht. In tegenstelling tot de rubberkorrels in kunstgras moeten de rubberen tegels in de EU sinds kort wél voldoen aan strengere eisen. Eerder bleek uit onderzoek van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit van rubbermonsters uit tegels dat die wel erg veel giftige stoffen kunnen bevatten. ,,Aanzienlijk meer dan de halve milligram per kilo die inmiddels is toegestaan voor kinderen'', zegt Van den Berg.Dat betekent dat in nieuwe tegels veel minder zware metalen en kankerverwekkende stoffen, zogeheten PAKS, mogen zitten. Vervangen is echter niet verplicht, maar nieuwe exemplaren neerleggen is geen overbodige luxe, zegt Van den Berg. ,,Het voordeel van rubbertegels is dat letsel bij vallen wordt voorkomen. Maar als kinderen op dezelfde manier met de tegels in aanraking komen als op het sportveld, dan zie je hetzelfde als op kunstvoetbalvelden met rubberkorrels. Ik krijg mails van ouders die vertellen hoe kinderen helemaal zwart van de tegels af komen na het spelen, met vieze handen die ze ook in hun mond hebben gehad.''

Horrorscenario

Dat is nu net het horrorscenario dat de Amersfoortse familie Oldenhuis zich zag voltrekken, toen de matten in de speeltuin daar steeds verder verpulverden. Freek Oldenhuis trok aan de bel bij de gemeente en ontwikkelingsbedrijf Vathorst, waarna een hek om de speelplek werd gezet en de rubberresten werden opgeruimd.De onrust bij de bewoners bestond al langer, maar werd aangewakkerd door de reportage van het tv-programma Zembla over onvoldoende onderzoek naar de gezondheidsrisico's van rubbergranulaat.Oldenhuis: ,,Er werd een hek geplaatst om twee van de vijf matten die er het ergst aan toe waren. Dat die andere matten ook in slechte staat verkeren, zagen ze waarschijnlijk over het hoofd. De matten achter de hekken zijn gesaneerd. Het is slordig dat lang niet alle granulaat via nota bene een bladblazer op een hoop is geblazen om te worden afgevoerd. Daar komt bij dat een paar dagen geleden de eerste kinderen al een weg door het hek hebben gevonden. Tja, ik had een pro-actievere organisatie verwacht.''

Beperkt

Toch wordt hier de herinrichting van de speeltuin aangepakt, al is het met 'beperkte middelen'. De kans is groot dat de rubbermatten worden vervangen door mul zand. Net als vroeger. In andere gemeenten, zoals Arnhem, wordt nog gekeken naar alternatieven. In Den Haag wordt eerst de beantwoording van de Kamervragen afgewacht, maar wordt er rekening mee gehouden dat de tegels niet gevaarlijk zijn. ,,Mocht de conclusie van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) zijn dat tegels een gezondheidsrisico opleveren voor spelende kinderen, dan zal de gemeente dit natuurlijk voortvarend aanpakken'', laat een woordvoerder weten.

Gebrekkig

Alleen bleek eerder onderzoek van het RIVM naar de korrels op kunstgras gebrekkig te zijn uitgevoerd, met slechts zeven testpersonen die niet meer dan 2,5 uur op een kunstgrasveld speelden. Daardoor is over de langetermijneffecten op kinderen weinig bekend, terwijl in Engeland en Amerika wel werd gezien dat opvallend veel jonge keepers die speelden op kunstgras getroffen werden door leukemie.Desondanks wordt ook in Amersfoort reikhalzend uitgekeken naar nieuw onderzoek, dat kan worden uitgevoerd door zowel de gemeente als de ouders.

Meer lezen?

Nieuwe actie: Één jaar toegang tot alle Plus-artikelen voor slechts 1,04 per week. Daarmee lees je dagelijks meer dan 100 nieuwe Plus-artikelen op onze site & app. Of kies voor een van onze andere abonnementen.

Ik word digitaal abonnee