Wilt u niet liever een afspraak na de feestdagen?

Print
Wilt u niet liever een afspraak na de feestdagen?

Afbeelding: Thinkstock

Ziekenhuizen maken kosten voor zorg. Verzekeraars vergoeden die kosten, maar stellen wel strenge grenzen zodat de kosten niet de pan uit rijzen. Dat raakt ziekenhuizen en dus ook de patiënten.

Wilt u niet liever na de feestdagen geholpen worden? De vraag komt in ziekenhuizen regelmatig voorbij in deze tijd van het jaar. Heel klantvriendelijk natuurlijk. Immers, je hoeft als patiënt het altijd gezellige familiekerstdiner dan niet zomaar over te slaan vanwege een operatie die je de dagen erna aan bed kluistert. Bovendien kan die operatie toch wel twee weekjes wachten. 

Dat de vraag echter ook uit economische overwegingen wordt gesteld, zal niet iedereen in de gaten te hebben. Door een afspraak over de feestdagen te tillen, levert dat het ziekenhuis weer een klein beetje extra financiële lucht op. 

Opmerkelijk? Integendeel. Het heeft alles te maken met de ingewikkelde manier waarop zorgverzekeraars al jaren zorg bij ziekenhuizen inkopen. Elk jaar opnieuw moet een ziekenhuis per verzekeraar inschatten hoeveel medische handelingen ze verwachten uit te gaan voeren. Van het aantal levensreddende kankeroperaties tot en met het aantal klanten in de gipskamer. 

Op basis van die omzetprognose wordt er een plafond afgesproken. Een hard plafond, want verzekeraars proberen op die manier te voorkomen dat landelijk de zorgkosten op den duur de pan uit rijzen. Een ziekenhuis mag dan bijvoorbeeld voor 150 miljoen aan medische behandelingen en zorg verrichten. Maak je als ziekenhuis minder kosten, dan krijg je minder. Maak je meer kosten, moet je die uit eigen zak betalen. En dat kan net het verschil betekenen tussen winst of verlies maken. Als je voldoende reserve hebt, zoals het Laurentius Ziekenhuis in Roermond zegt te hebben, is dat niet zo’n probleem. Je haalt - heel simpel gezegd - wat spaarcenten van de bank om het huishoudboekje niet in de rode cijfers te laten duiken. 

Maar in het geval van VieCuri Medisch Centrum in Venlo is de situatie een stuk lastiger. De reserves van dit ziekenhuis zijn op dit moment klein. „We willen evenmin in de rode cijfers raken”, vertelt interimdirecteur Dirk-Jan Verbeek. En dus moeten de kosten op andere manieren worden opgevangen. Per december daarom minder operaties, minder poli-afspraken en een deel van de zorg die naar 2017 doorgeschoven wordt. „Het is het hele jaar al een puzzel om opbrengsten en kosten van ons zorgaanbod in evenwicht te houden. De kosten zo goed mogelijk beheersen doet elk bedrijf, ook VieCuri”, zegt Verbeek. Raakt het patiënten? Ja en nee. Wachttijden zullen soms langer zijn dan normaal. Maar bij acute zorg zal het ziekenhuis altijd helpen. 

Die laatste regel geldt voor alle ziekenhuizen in Nederland. Ook voor Medisch Spectrum Twente dat in oktober landelijk aandacht kreeg omdat ze per direct patiënten van VGZ weigerde, omdat het plafond van die verzekeraar bereikt was. Alleen bij urgentie wordt geholpen. 
Aan de patiënt de keuze of die tot volgend jaar wil wachten of naar een ander ziekenhuis gaat. Vraag is wel welke gevolgen een dergelijke maatregel heeft bij de onderhandelingen met verzekeraars voor volgend jaar. Het kan verhoudingen op scherp zetten, denkt ook Verbeek: „Je moet langer met elkaar door. Bovendien weten we allemaal dat de kosten in de zorg beheersbaar moeten blijven. Een plafond is een goed middel.” 

Lastig is het wel. Ziekenhuizen zien hun eigen kosten stijgen, terwijl verzekeraars daar in hun vergoedingen niet evenredig in meegaan. Dat vraagt om een creatievere omgang met het huishoudboekje zonder de kwaliteit van zorg te raken. 
Zo gaan VGZ-ziekenhuizen in Nederland, ook VieCuri, bij elkaar zitten om van elkaars financiële tips en trucs te leren. Daarnaast zit VieCuri om de tafel met VGZ om te kijken of ze wellicht meerjarenafspraken kunnen maken. Dat geeft het ziekenhuis meer rust en duidelijkheid. 
Echter, ook met zo’n budget blijft gelden: op is op.