Deskundigen: eiersector heeft zitten slapen

Print
Deskundigen: eiersector heeft zitten slapen

Foto ter illustratie Afbeelding: ANP

Zijn boeren in het gifei-schandaal weerloze slachtoffers van een stel malafide ondernemers en een slapende voedselwaakhond? Nee. In de eiersector hadden allang alle alarmbellen moeten afgaan, stellen deskundigen.

Belangenorganisaties als boerenbond LTO hebben zitten slapen, stelt Marcel Schuttelaar, adviseur in de voedingsbranche. "Zij pretenderen de belangen van boeren te beschermen. Signaleren dat één op de vijf pluimveehouders ineens een wondermiddel gebruikt om een hardnekkige plaag te bestrijden, hoort daar ook bij. Want nu worden de boeren opgezadeld met de kosten die supermarkten hebben gemaakt om de eieren terug te halen. Bovendien is een schandaal als dit met fipronil killing voor de export van eieren en het imago van de sector.”

Verantwoordelijkheid
De sector heeft te weinig verantwoordelijkheid genomen, vindt ook Piet Vanthemsche, oud-voorzitter van de Belgische Boerenbond én de Belgische voedselwaakhond FAVV. Hij verbaasde zich in de Vlaamse krant De Tijd over ‘het feit dat dit tout court is kunnen gebeuren in de sector zelf’. "Daar is volgens mij te weinig aandacht aan gegeven." 

Mist
Een verzachtende omstandigheid is volgens de deskundigen wel dat het verdachte bedrijf Chickfriend bewust mist creëerde. De meeste eierboeren zijn aangesloten bij het private kwaliteitssysteem IKB. Zij mogen alleen zaken doen met bedrijven die dat ook zijn. Chickfriend had weliswaar geen IKB-certificaat, maar zusterbedrijf ChickClean van dezelfde eigenaren - dat stallen ontsmette - wel. Op beurzen, in advertenties en op de vrachtwagentjes waarmee ze rondreden om bloedluis te bestrijden, pronkten de mannen met het IKB-logo.

Vertrouwen
Het is niet zo dat boeren alles en iedereen zomaar vertrouwen, zegt Hugo Bens van de Zuidelijke Land- en Tuinbouworganisatie (ZLTO). "Boeren zijn in principe argwanend. Maar dit waren geen gladjanussen van buiten de sector. Het ging om boerenjongens, leuke gasten die een hoop mensen in de sector kennen."

Wat ook meespeelt, volgens adviseur Schuttelaar: boeren staan onder grote druk. "Voedsel is te goedkoop. Consumenten betalen voor een ei nog dezelfde prijs als pakweg vijftig jaar geleden. De marges voor pluimveehouders zijn flinterdun. Als dan ook nog eens een deel van je kippen onderuit dreigt te gaan door een ziekte, werkt dat creatieve oplossingen in de hand.”

Dierenartsen
De beroepsorganisatie van dierenartsen gaat onderzoeken of dierenartsen wisten dat fipronil in kippenstallen werd gebruikt. "Als ze dat wisten, hadden ze aan de bel moeten trekken", zegt voorzitter Dirk Willink van de KNMvD. "Dierenartsen hebben niet alleen een belangrijke taak in het bewaken van de diergezondheid en het dierenwelzijn, maar ook in het bewaken van de volksgezondheid en de voedselveiligheid."