'Terug kan echt niet. Dan maak ik er liever hier een eind aan'

© Rob Oostwegel

Ze was vijftien toen ze werd uitgehuwelijkt aan een 45-jarige man. Sonya uit Afghanistan vluchtte weg van het leven dat ze leidde. Nu stuurt Nederland haar waarschijnlijk terug. "De IND weet niet wat daar echt speelt.”

Judith Janssen

Vanaf haar kindertijd is Sonya (niet haar echte naam) niet meer naar school geweest. Vanaf haar twaalfde kwam ze niet eens meer buiten. In Afghanistan mogen de meiden op het platteland niet de straat op. Laat staan naar school. Meisjes zijn er op hun negende ‘volwassen’ en klaar voor het huwelijk. De nu 21-jarige Sonya werd op haar vijftiende uitgehuwelijkt aan een 45-jarige dorpsgenoot, tegen de wil van haar moeder. Een vriend van haar vader ‘kocht’ haar voor een mooi bedrag. „Hij zei: ‘ik heb voor jou betaald dus ben je nu van mij.’ Ik wist wel dat in ons land meisjes worden uitgehuwelijkt, maar had geen idee wat me te wachten stond.”Voor Sonya betekende het een leven binnen de muren van het huis, dat ze deelde met de twee andere vrouwen van haar man. Ze mocht alleen naar buiten als hij erbij was en dan alleen in een allesbedekkende boerka. "Eigenlijk mocht ik niet meer doen dan koken en poetsen. In het begin was hij heel aardig, maar na drie maanden veranderde dat en begon hij heel lelijk tegen me te doen. Hij schold me uit en sloeg me. Ook zijn andere vrouwen deden lelijk tegen me. Ik vertrouwde niemand.”Als haar broer zegt Afghanistan te willen ontvluchten, besluit Sonya met hem mee te gaan. Ook haar twee kleine broertjes neemt ze mee. "Ik heb nog nooit zoveel stress gehad als die ochtend dat ik ons huis verliet en naar de auto wandelde die mijn broer had geregeld. Ik weet niet wat er was gebeurd als ik was betrapt.” Sonya verlaat Afghanistan zonder spullen, maar vergezeld door haar broers. Haar boerka gooit ze in Pakistan van zich af. "Het liefst had ik die ter plekke verbrand, maar dat ging niet. Er is sindsdien wel een wereld voor me opengegaan.”Sinds 2015 is Sonya in Nederland. Het laatste jaar in het azc in Maastricht. Haar asielaanvraag is afgewezen. Die van haar broers ook. De familie moet terug naar Afghanistan want het is er veilig genoeg voor ze, zegt de IND. De immigratiedienst gelooft niet dat Sonya’s leven echt zo geïsoleerd was als ze beweert. Ook niet dat het in het hele land onveilig is voor haar. "Het probleem is dat de IND algemene conclusies trekt, maar niet goed kijkt naar de individuele situatie. Mijn man heeft mij één keer toegestaan dat ik zonder hem naar buiten mocht, maar ik heb er honderd keer om moeten smeken. En als ik ergens anders zou gaan wonen, dan weet mijn man mij snel te vinden want hij werkt bij de overheid. Bovendien worden in Afghanistan alsmaar vragen gesteld over wie je bent en waar je vandaan komt. Ze hebben zo door wie je bent. En waar moet ik wonen? Een vrouw alleen in Afghanistan is onmogelijk. Bovendien zijn mijn kansen op de huwelijksmarkt verkeken. Een gescheiden vrouw wil niemand.”Sonya is wanhopig. Net als vele andere Afghanen in het azc die te horen hebben gekregen dat ze terug worden gestuurd. „Terug kan gewoon echt niet. Dan maak ik er liever hier een eind aan.”

Wil je alle Plus-artikelen lezen?

Dagelijks publiceren we meer dan 100 Plus-artikelen op onze site & app. Nieuws, achtergronden, analyses, reportages, interviews en columns. Word nu digitaal abonnee en kies voor een jaar lang korting of maandelijkse flexibiliteit.

Kies digitaal