Voor eeuwig held van Kreta

Print
Voor eeuwig held van Kreta

Gène Gerards in 1986 tussen de Kretenzers Afbeelding: Wil Nilwik

De iconische status van Gène Gerards (77) op Kreta krijgt een extra dimensie. OFI noemt een tribunevak naar de Limburgse ex-coach, die gekluisterd is aan een rolstoel. "Noem zijn naam en van de ruwste lippen vloeit honing."

Als vanavond om 20.00 uur (Griekse tijd) vak negen van het Theodoros Vardinoyannis Stadion in Heraklion de naam krijgt van Eugène Gerards, zullen de duizenden OFI-fans ongetwijfeld gaan staan en hun keel schrapen. De kans is groot dat ze precies hetzelfde zingen als in het voorjaar van 2000 toen Gène Gerards uitgeluid werd bij de club uit Kreta, na een onwaarschijnlijk lang dienstverband - vijftien jaar – in een land waar aanbidding en verkettering akelig dicht bij elkaar liggen. Den tha xechásoume potè Ollandè, Ollandè zong het publiek uit volle borst. Letterlijk vertaald: we zullen je nooit vergeten Nederlander, Nederlander. 

Ernstig ziek
Op de posters die de feestavond in het OFI-stadion aankondigen, staat Gène Gerards afgebeeld zoals vrijwel iedereen op Kreta hem het liefst in herinnering bewaart. Met donkere bril, vlassnorretje en klassiek haarstukje, gestoken in een trainersjas van de club die hij vanuit het niets omhoog wist te tillen. Maar in werkelijkheid heeft de tijd onverbiddelijk toegeslagen. De gevierde ex-coach uit Brunssum is ernstig ziek en is al jaren aan een rolstoel gekluisterd. Praten kan hij nauwelijks meer. Met zijn Griekse vrouw Katerina leeft hij teruggetrokken in het dorpje Elia, waar hij elke dag uitkijkt op de berg Psiloritis, met 2456 meter de hoogste top van Kreta. Nooit meer zal hij zijn geliefde eiland verlaten, zo zwoer Gerards al vele jaren geleden. 

Bewondering
Ja, Gène Gerards is Kretenzer met de Kretenzers geworden, zegt zijn biograaf Jos van Meeuwen. De gepensioneerde docent uit Amsterdam komt al meer dan dertig jaar op Kreta en raakte daar gefascineerd door de grenzeloze bewondering van de lokale bevolking voor die flamboyante, eigenzinnige Limburger met dat onafscheidelijke petje. 

In een boek dat hij over enkele maanden hoopt af te ronden, schildert Van Meeuwen het leven van een wonderlijke levensgenieter die in 1985 bij toeval terechtkomt bij OFI. „Gène was assistent-coach van Roda JC en toerde in de zomer met een donkerbruin Volkswagen-busje door Noord-Griekenland. Plots kreeg hij een telefoontje: of hij zo snel mogelijk naar Athene wilde komen. 
OFI zocht een trainer. Gerards liet zijn beste overhemd wassen, reed naar Athene en ging in de lobby van het duurste hotel zitten, alsof hij daar de eregast was. Toen de penningmeester van OFI binnenkwam, vroeg hij brutaal het dubbele van het salaris dat hem geboden werd. 

Paniek
Die man belde in paniek naar Kreta en zei tegen zijn voorzitter: die coach is groot en lacht altijd. Even later kreeg Gène zijn contract.” 
Op zijn afscheidsfeest in Kerkrade regeert de scepsis. Roda-spelers zamelen zelfs geld in zodat Gerards de terugreis kan betalen. Griekenland staat immers bekend als een kerkhof voor trainers. Maar eenmaal op Kreta verbaast hij vriend en vijand. 
Hamerend op de West-Europese stijl, met meer discipline, zet hij de ploeg naar zijn hand. Geholpen door de Griekse tongval die hij zich razendsnel eigen heeft gemaakt. Een gouden zet. Van Meeuwen: "Kreta heeft maar 600.000 inwoners, het is net een groot dorp. Ze hebben Gène onmiddellijk in hun hart gesloten. Waar je ook komt, iedereen zegt hetzelfde: een heel sympathieke vent, met veel humor. Ooit reisde een culinair journaliste van Trouw naar Kreta om Nederlanders daar te portretteren. Ze schreef: je hoeft de naam Gerards maar te noemen en zelfs van de ruwste lippen vloeit honing."

Van Meeuwen ontmoet de coach in 2015 voor het eerst, thuis in Elia. Gerards is dan al een kwetsbare, breekbare man geworden. "Gène zat in een achterkamer voor een enorme tv, op een bureaustoel op wieltjes die dienst deed als rolstoel. 
Hij had moeite met praten. Maar als hij een grapje maakte, kreeg hij pretoogjes. Katerina was er ook. Gène had ooit gezegd dat hij nooit een Griekse zou trouwen. ‘Dan krijg ik een hele familie erbij’. Maar nu moest hij erom lachen. Katerina betekent alles voor hem." 

Troon
De oude maestro heeft dan al jaren een eigen troon in het stadion van OFI, bij ingang negen. Zijn Griekse naam staat erop: Evgenios Gerards. Evgenios betekent ‘welgeboren’. Vanavond krijgt ook tribunevak negen deze naam. Het is nog niet zeker of hij erbij kan zijn, vanwege zijn uiterst broze gezondheid. Eén zekerheid heeft hij: vergeten zullen ze hem nooit, die Kretenzers. En dat zullen ze uitschreeuwen, vanavond.