Dag 1: Op zoek naar het ideale raadslid

Print
Hoe zit het met ons vertrouwen in de lokale politiek? Zitten kiezer en gekozene wel op één lijn? In de aanloop naar de verkiezingen gaat ‘De Limburger’ dat uitzoeken.

De gemeenteraads­verkiezingen komen er weer aan. Op woensdag 21 maart kiezen wij met z’n allen wie er voor ons de gemeente mag besturen. Alhoewel... Met z’n allen? Bij de vorige verkiezingen nam één op de twee kiezers in Limburg niet eens de moeite een vakje rood te kleuren. Bij landelijke verkiezingen is de opkomst in deze provincie altijd al beneden modaal, maar bij lokale verkiezingen zaten we tot 2010 nog net boven het gemiddelde.

Geen vertrouwen
Ook ons vertrouwen in lokale bestuurders houdt niet over. Het in 2016 gepresenteerde Lokaal Verkiezingsonderzoek heel vrij vertaald: in de garage als geheel hebben we nog best vertrouwen, maar als we een tweedehandsauto moeten aanschaffen, dan liever geen gemeenteraadslid als verkoper. Om over een Tweede Kamerlid nog maar te zwijgen.

Vraag is hoe erg een gebrek aan vertrouwen is. Veel wetenschappers omschrijven democratie niet voor niets als een vorm van ‘georganiseerd wantrouwen’. Of zoals bestuurskundige Paul Frissen het verwoordt: "Wantrouwen is een gezonde politieke houding. Je zou het volwassen burgerschap kunnen noemen."

Stoeptegel
Maar er zijn zoveel meer vragen die we kunnen stellen. Welke criteria hanteren we bij het bepalen van onze stem? Dat we maar hoeven te bellen als er een stoeptegel scheef ligt? Of kijken we ook naar hogere belangen? Stemmen we bewust op een lokale partij? Of alleen maar omdat de landelijke partij van onze voorkeur onze gemeente aan zich voorbij laat gaan?

Raakt het ons als onze gekozene van partij naar partij hopt? Of hij/zij nu wel of niet de mond opentrekt in de raad? En waarom lukt het niet om van een gemeenteraad een ware afspiegeling van de maatschappij te maken?

Edel
Er lijkt ook een verschil in beleving te zitten tussen kiezer en gekozene als het gaat om de vraag waarom ­iemand in de gemeenteraad wil. Van edele motieven als ‘het algemeen belang dienen’, ‘inzetten voor de burger’ of ‘iets betekenen voor stad/dorp’ blijft aan de gemiddelde stamtafel weinig over. Recent klaagden Limburgse partijen over de steeds moeizamere zoektocht naar kandidaat-raadsleden. Als een van de redenen voerden ze het enorme afbreukrisico op.

Nee, de relatie tussen kiezer en raadslid is zeker geen rimpelloos huwelijk. Misschien verwachten wij kiezers wel te veel. Zoveel schapen met vijf poten lopen er immers niet rond. Beseffen we wel wat een raadslid allemaal te verhapstukken krijgt? Nog een vraag die het beantwoorden waard is.

Terug naar Wat beweegt Limburg