Het kunststof van de toekomst kan heel veel

Het kunststof van de toekomst kan heel veel

Foto: Brightlands

In het Brightlands Materials Center op de Brightlands Chemelot Campus in Geleen werken knappe koppen sinds drie jaar aan innovaties die aan het woord kunststof een nieuwe betekenis geven. Het ‘plastic’ van de toekomst kan heel veel en zorgt er bijvoorbeeld voor dat de auto van de toekomst er heel anders uitziet dan de auto van vandaag, legt directeur Marnix van Gurp uit.

Brightlands Materials Center (BMC) is een initiatief van de Provincie Limburg en onderzoeksinstelling TNO om te komen tot innovatieve en duurzame toepassingen van kunststof. Daarbij legt het materialencentrum de focus op drie terreinen: lichtgewicht auto’s, duurzame bouw en 3D-printing.

Overlap
„Tussen die terreinen bestaat veel overlap”, zegt BMC-directeur Marnix van Gurp. „We zijn bijvoorbeeld bezig met de ontwikkeling van een coating die zonlicht doorlaat of juist reflecteert. Als je zo’n coating of een folie aanbrengt op de ramen van een gebouw ontstaat er aangenamer binnenklimaat en kun je besparen op energiekosten om het gebouw te verwarmen en te koelen. Maar diezelfde folie kun je ook toepassen in een autoruit, zodat het brandstofverbruik daalt omdat er minder brandstof nodig is voor de verwarming of de airco. Praat je over een elektrische auto, dan kun je op die manier meer kilometers afleggen met een acculading.”

Nog een innovatie die op meerdere terreinen inzetbaar is, is een coating waarmee je zonnepanelen een kleurtje kunt geven met minimaal rendementsverlies. Marnix van Gurp licht het weer toe: „Zonnepanelen zijn in de regel zwart. Maar als esthetiek van belang is, dan is zwart niet altijd de mooiste optie. De coating om zonnepanelen een kleurtje te geven die BMC ontwikkelt, kan worden toegepast op zonnepanelen op daken van gebouwen, maar bijvoorbeeld ook op autodaken. Als je op die manier zonnepanelen kunt toevoegen in de carrosseriekleur, is dat een esthetisch verantwoorde manier om energie te besparen.”

Gadgets
Zoals gezegd doen ze bij BMC ook onderzoek naar mogelijkheden om 3D-printing in te zetten op weg naar slimme kunststoffen. Dat vergt wat meer toelichting. Marnix van Gurp geeft die graag. „3D-printen zit vaak nog een beetje in de sfeer van de leuke gadgets. Er is nog een wereld te winnen als je kijkt naar snelheid – 3D-printen duurt vaak nog lang – en als je let op de materiaaleigenschappen – veel geprinte producten zijn nog niet sterk genoeg. Wij onderzoeken bijvoorbeeld naar mogelijkheden om versterkte kunststoffen te ontwikkelen, die je kunt printen en die recyclebaar zijn. Als je die in de auto-industrie kunt toepassen, kunnen bepaalde onderdelen van een auto lichter worden. Daarmee daalt het brandstofgebruik. Als die onderdelen dan ook nog eens recyclebaar zijn, ben je helemaal spekkoper. Maar daar blijft het niet bij was ons betreft. In de auto van toekomst zitten in het al dan niet 3-D geprinte sensoren ingebouwd die je informatie verschaffen, bijvoorbeeld over de staat waarin de auto verkeert. Dat laatste wordt belangrijker naarmate steeds minder mensen een eigen auto bezitten en we meer de kant opgaan van gedeeld gebruik.”

Al met al leidt dat er volgens de BMC-directeur toe dat de auto van de toekomst niet meer lijkt op de auto zoals we die nu kennen. De genoemde innovaties waar BMC aan werkt kunnen al over een paar jaar op de markt komen. Van Gurp ziet Brightlands in meerdere opzichten als dé plek voor de ontwikkeling van de toekomst. „Op de Brightlands campussen bestaat een netwerk om te komen tot de nodige innovaties. Daarnaast ligt het BMC ook geografisch gunstig ten opzichte van bijvoorbeeld de universiteit van Aken, die traditioneel veel onderzoek doet voor de Duitse auto-industrie en bijvoorbeeld Eindhoven, de basis van elektronica die een toepassing in kunststoffen kan krijgen.”

Samenwerken
‘Samenwerken’ is volgens Van Gurp het toverwoord om te komen tot innovaties. „Kennis is er voldoende. Om effectief te innoveren is het belangrijk dat we de kennis van verschillende gebieden verbinden om snel te kunnen inspelen op vragen uit de markt. Duurzaamheid is daarbij een belangrijke drijfveer. Voor effectief innoveren is het belangrijk dat partners samenwerking zien als een kans en niet als een bedreiging. De menselijke factor speelt daar ook een rol bij. Behalve om het verzamelen en koppelen van kennis gaat het ook om vertrouwen en om geven en nemen. Wat dat betreft kunnen we hier soms wel wat leren van zuidelijke landen waar nieuwe partners hun samenwerking aftrappen met een diner.”

Lees meer op de website van Brightlands