Heerlen krijgt meldpunt eenzaamheid

Print
Heerlen krijgt meldpunt eenzaamheid

Afbeelding: iStock

Als het aan de Ouderenpartij Heerlen (OPH) ligt krijgt de gemeente nog deze zomer een centraal meldpunt eenzaamheid. Zorgprofessionals en ouderenvrijwilligers kunnen zich ertoe wenden als ze zien dat iemand sociaal geïsoleerd is of dreigt te raken. Ook eenzame burgers zelf kunnen bellen voor hulp.

Volgens Theo de Groot, sinds de verkiezingen raadslid voor de OPH, wordt het idee voor het meldpunt breed gedragen door alle partijen die op dit moment praten over de nieuwe coalitie: de SP, CDA en de combinatie VVD/D66. De coalitie zou zo goed als rond zijn.


Theo de Groot - Foto: Gemeente Heerlen

Groot taboe
De Groot wil met het meldpunt vooral de ‘meldingsdrempel’ verlagen. “Eenzaamheid is nog altijd een groot taboe, mensen geven niet graag toe dat ze zich eenzaam voelen, vragen niet snel om hulp.” Het raadslid verwacht ook niet “dat de telefoon roodgloeiend zal staan, maar je moet ergens beginnen”.

Volgens De Groot zijn niet alle huisartsen in Heerlen even actief in het doorspelen van op hun spreekuur gesignaleerde ernstige eenzaamheid naar de coördinatoren van seniorenprojecten in de stad. Datzelfde geldt voor de eigen Wmo-consulenten van de gemeente, aldus de OPH. Het nieuwe, centrale meldpunt moet dat verbeteren.

Waken
Concreet is het de bedoeling dat signalen die binnenkomen op het nieuwe meldpunt worden doorgeleid naar vrijwilligers van de al bestaande sociale buurtteams, ondersteund door organisaties als Alcander en Sevagram. Zij gaan bij de (potentieel) eenzame ouderen thuis op bezoek om te horen waar die behoefte aan hebben. “Als mensen dat zelf willen uiteraard, want we waken voor betutteling.”  

De Groot is ervan geschrokken hoe hoog Heerlen scoort op de landelijke ranglijst van eenzaamheid. We staan vierde, na Den Haag, Rotterdam en Kerkrade. “Het is wel te verklaren: het mijnverleden, het hoge werkloosheidscijfer en de vergrijzing, maar toch.” Er is nog veel verborgen eenzaamheid in zijn stad, zo hoorde hij in gesprekken met diverse betrokken professionals en vrijwilligers.

Campagne
Hoe het meldpunt op zich eruit komt te zien, daar studeert het OPH-raadslid nog op. “Het wordt naar waarschijnlijkheid geen fysiek loket op het gemeentehuis, wel een centraal telefoonnummer dat altijd bereikbaar is, in combinatie met eenzelfde online-mogelijkheid. Vanzelfsprekend gaat de lancering van het meldpunt, deze zomer, gepaard met een flinke publiciteitscampagne, om het bij iedereen bekend te maken.”

Het idee voor het meldpunt past in het onlangs gepresenteerd actieplan van minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid. Die pleit voor bundeling van al bestaande eenzaamheidsinitiatieven op lokaal niveau, onder regie van de gemeente. De Jonge was wethouder in Rotterdam toen daar in 2013 een vrouw werd gevonden die tien jaar lang dood in huis had gelegen. Hij initieerde daarop jaarlijkse huisbezoeken aan alle 75-plussers en wist de negatieve trend van eenzaamheid in de stad om te buigen.

Trendbreuk
“Het aantal eenzamen daalde weliswaar slechts met 1 procent of zo, maar het was wél een trendbreuk”, zo weet De Groot. Dat ideaal heeft zijn ouderenpartij ook. “Als we over een tijdje kunnen zeggen dat de eenzaamheid in Heerlen een halt is toegeroepen, dat er geen groei meer is, is het voor mij geslaagd.”

Het OPH-raadslid heeft ook zo zijn persoonlijke drijfveren bij de aankondiging van ‘zijn’ meldpunt. Hij bezocht tot haar dood met regelmaat zijn moeder in het verpleeghuis. “De twinkeling in de ogen van die mensen daar als ze een beetje aandacht krijgen.” In zijn werk als zorgcoördinator bij Defensie ziet hij hetzelfde. “De verborgen ellende van veteranen met PTSS. Ik probeer ze een duw te geven in de richting van weer een sociaal leven”

Afleiding
De Groot (58) weet dat deskundigen genuanceerd denken over hulp bij eenzaamheid, dat het zelden een structurele oplossing biedt. “Nee, we zullen het gevoel van eenzaamheid bij mensen nooit helemaal kunnen wegnemen, het verdriet om het verlies van een partner of dierbare bijvoorbeeld, maar kunnen wel zorgen voor wat afleiding.”

Het OPH-raadslid wil ook scholen betrekken bij de, via het meldpunt, te intensiveren strijd tegen de eenzaamheid in Heerlen. “Dat kan prima in het kader van sociale projecten, jong ontmoet oud.” Qua bekostiging van zijn idealen hoopt De Groot mede op subsidie uit het potje dat minister De Jonge - jaarlijks 8 miljoen euro - heeft gekoppeld aan zijn voornoemde actieplan.

Geïsoleerd
De Groots Valkenburgse collega, fractievoorzitter Jef Kleijnen van de VSP, reageerde afgelopen week op de artikelen over eenzaamheid in De Limburger. Hij stak hierbij de hand deels in eigen boezem: gemeenten hebben afgelopen jaren bijvoorbeeld te snel gedigitaliseerd, vindt hij. Loketten werden gesloten. Vooral ouderen die nog niet op de digitale snelweg zitten, zijn zo op achterstand gezet en geïsoleerd geraakt.

Theo de Groot herkent de kritiek. Hij benadrukt dat in Heerlen ouderen die dat willen de gemeente nog steeds “gewoon en brief kunnen sturen” en dat zijn partij al jaren ouderen (bij)scholing aanbiedt om hun weg te vinden op internet. “Verreweg de meesten krijgen, zodra ze het eenmaal door hebben, gewoon schik in en zouden niet meer zonder willen.”