Heeren en Het Meisje

Heeren en Het Meisje

Afbeelding: Brightlands

We kennen haar allemaal. Ze is wereldberoemd. Staat op kalenders, koffiebekers en t-shirts. Onlangs was ze bij M4I in Maastricht. Ron Heeren kreeg een minuscuul flintertje van Het Meisje onder zijn supermicroscoop.

Wie ze is, dat weten we niet. Hoe Vermeer Meisje met de Parel schilderde, daar komen we steeds meer over te weten. Onlangs kreeg Het Meisje een ‘full body scan’ tijdens het onderzoeksproject ‘Het Meisje in de schijnwerper’. Ron Heeren en Anne Bruinen van M4I – het Maastricht MultiModal Molecular Imaging Institute – op Brightlands Maastricht Health Campus voerden één onderdeel van het onderzoek uit. Ze namen een eentiende millimeter groot flintertje van Het Meisje onder de loep. De vraag die ze wilden beantwoorden: Wat zit er voor ’n laagje tussen die twee kloddertjes pigment?

En?

Ron: ‘We weten het niet. Het laagje is te dun om er conclusies uit te kunnen trekken. Het blijft dus voorlopig een mysterie. Misschien dat we er ooit achter komen, als onze onderzoekstechnieken nog verfijnder zijn.’

Kunst onderzoeken is niet je dagelijks werk

‘M4I werkt heel breed. We doen meer dan alleen biomedisch onderzoek. Forensisch onderzoek, bijvoorbeeld, of onderzoek naar nieuwe materialen. Via het Maastricht Science Program zijn we betrokken geraakt bij Stichting Restauratie Atelier Limburg (SRAL). Restaurateurs zijn steeds meer geïnteresseerd in chemie en techniek. Onze imaging technieken zijn uniek als het gaat om oppervlakteanalyse. Daarom werken we samen met restaurateurs van SRAL en lopen studenten van het Maastricht Science Program in ons lab stage. Erg leuk. Door hun aanwezigheid ontstaan er verrassende dingen op het snijvlak van verschillende disciplines.’

Vertel!

‘Al die mensen met hun verschillende achtergrond brengen hun eigen kijk, hun eigen oplossingen mee. Dat vind ik het bijzondere aan het Brightlands ecosysteem. We hebben hier een hoogwaardige technische infrastructuur – we zijn niet voor niets benoemd als onderdeel van de Nationale Grootschalige Wetenschappelijke Infrastructuur door NWO  - waar we zoveel mogelijk mensen van willen laten profiteren. Dat zie je ook bij het onderzoek naar Het Meisje. Onze promovenda Anne Bruinen is bevriend met een medewerker van het Mauritshuis in Den Haag. Die had een vraag over Het Meisje – een van de topstukken uit hun collectie - waarmee wij haar konden helpen. Ik vind die kruisbestuivingen heel waardevol. Noodzakelijk zelfs. Veel wetenschappelijke problemen zijn tegenwoordig zo complex dat het antwoord niet vanuit één discipline kan komen. Je moet elkaar dus kunnen ontmoeten. Binnen Brightlands kan dat.’

Even terug naar Het Meisje. Geen nieuwe ontdekking. Toch tevreden?

‘We hebben wel veel andere dingen gezien. Het gebruik van pigmenten, bindmiddelen in de dikkere lagen. Hiermee konden we eerder onderzoek bevestigen. Het leuke van dit soort onderzoek is dat mensen zich er iets bij voor kunnen stellen. Dat merk ik aan de reacties die we kregen toen we met Het Meisje in De Limburger stonden. Mensen zijn verbaasd over wat we hier allemaal kunnen. Het is goed dat ze dat op deze manier te weten komen. We zijn er tenslotte omdat de Limburgers in ons geïnvesteerd hebben. Dan is het fijn als je kunt laten zien dat dat geld goed besteed is.’

Op dit moment doet M4I in samenwerking met SRAL onderzoek naar een 18e eeuws goudleren behang uit de burgemeesterskamer van het Maastrichtse stadhuis.

Lees meer op de website van Brightlands