Speciaal kerstmenu Geulle tijdens hoogwater

Print
Maastricht / Itteren -

Tijdens de watersnood van 1993 kregen de inwoners van het geïsoleerde Geulle aan de Maas op eerste kerstdag een warme maaltijd thuisbezorgd. Deze krant deed daar destijds verslag van.

Een bevreemdende stilte. Geen auto’s op de weg of spelende kinderen op straat. Geen mekkerende schapen. Alleen maar water, zo ver het oog reikt. Het is eerste kerstdag 1993. Het dorp Geulle aan de Maas is afgesloten van de buitenwereld. Als geste voor de getroffen bewoners heeft de gemeente Meerssen vliegtuigmaaltijden besteld, die door militairen en brandweermensen worden rondgebracht in het dorp. Een verslaggever van Omroep Limburg en ik mogen mee.

Die ochtend verzamelen we – als mijn geheugen me niet in de steek laat - in het crisiscentrum in Meerssen. Met een legertruck, met daarin 138 kerstdissen, verpakt in speciale warmhoudfolie, rijden we naar Geulle aan de Maas. Ik krijg een rubberen waadbroek om aan te trekken. Veel te groot. En ik ben nog maar net uit de legertruck gestapt als een militair me hardhandig bij m’n elleboog vastpakt en opzijtrekt. Ik loop gevaarlijk dicht bij de rand van het talud, zegt hij. Ik heb geen idee waar ik sta. Weet niet waar de oever eindigt en de rivier begint. In de verte staat de toren van de kerk van het Belgische Uikhoven. De Maas is veel malen breder dan normaal.

Speeltuintje

We lopen richting de huizen. Het dorp, even voorbij Itteren, wordt door de soldaten gekscherend omgedoopt tot Geulle in de Maas. Ongeveer negentig huizen staan onder water. Er is een speeltuintje. Enkele speeltoestellen steken nog net boven het wassende water uit. Het water reikt op sommige plekken tot mijn middel. Een boer rijdt langs in z’n tractor. Hij helpt dorpsgenoten een handje. Wie op bezoek wil bij de overburen bijvoorbeeld, krijgt een lift in de laadschop. Weer iets verderop komt een gezin voorbij in een bootje, onderweg naar familie in de buurt.

Lees ook: De hoogwatergolf die met Kerst 1993 door de provincie trok

Het is tegen het middaguur. De warme maaltijden worden dankbaar in ontvangst genomen. Sommige bewoners openen de deur met een fotocamera in de aanslag, om dit ongebruikelijke tafereel vast te leggen voor het nageslacht. De brandweermannen en militairen blijven lachen, ook al zijn ze al sinds acht uur ’s ochtends in touw. Ze hebben ervoor gezorgd dat mensen naar hun werk konden gaan, of elders kerst konden gaan vieren. „Vergeet niet te vragen of die mensen nog iets anders nodig hebben”, zegt de commandant. Sommigen komen uit de buurt, anderen uit het Noorden van het land en bivakkeren noodgedwongen in het crisiscentrum in Meerssen. Ook hun feestdagen vallen letterlijk en figuurlijk in het water.

Dode kippen

„Prettig kerstfeest, ondanks alles”, steken ze de bewoners een hart onder de riem. Een boer vertelt hoe hij ’s ochtends, toen het water alweer iets was gezakt, zijn dode kippen heeft opgeruimd. Tien heeft hij er gevonden. En drie kuikens. De schapen en de geiten konden wel nog op tijd worden gered. Ze zijn een dag eerder door kennissen in de buurt op het droge geholpen en later door de vrijwillige brandweer opgehaald. Iedereen heeft zijn of haar verhaal.

Lees ook: Tijdlijn: het hoogwater in 1993 van dag tot dag

Enkele uren later rij ik naar huis. Weg van het wassende water. De herinneringen zijn vervaagd; 25 jaar is lang. Maar ik was vast blij om ’s avonds warm en droog thuis aan het kerstdiner te zitten.

Gedenksteen

Als ik anno 2018 terugkeer naar Geulle aan de Maas tref ik Ber Troquet, die zich die eerste kerstdag 1993 nog goed kan herinneren. Ja, ook hij kreeg het eten thuisbezorgd voor hem en zijn gezin. „Maar wat er destijds op het menu stond, dat weet ik echt niet meer”, zegt hij. „We hebben tot twee keer toe het huis onder water gehad.”

‘Dit nooit meer’, mag dan wel de boodschap zijn geweest na de overstromingen van december 1993. Begin 1995 sloeg de Maas opnieuw hard toe. En ook die tweede keer hield hij het niet droog. In de gevel van de woning is een gedenksteen geplaatst aan de watersnood en verderop in de straat staat de ‘Maashaan’, een koperen kunstwerk, ook bekend als de ‘Haan van Geulle’ met daarop de hoogste NAP-waterstanden van toen: 42.68 in 1993 en 42,25 in 1995.

Lees ook: De kerst die 25 jaar geleden in het water viel

Op de redactie duik ik in het archief, op zoek naar de originele stukken uit die tijd en vind het krantenartikel dat ik destijds schreef, gepubliceerd op 27 december 1993 in De Limburger. Daarin vind ik ook terug wat er die dag eigenlijk op het menu stond: varkenshaasje met Parijse aardappeltjes en sperziebonen.

Luister ook naar onze podcast over het hoogwater:

Volg nieuws uit jouw gemeente via Facebook

De Limburger heeft voor alle 31 gemeenten een eigen Facebookgroep met het laatste plaatselijke nieuws.

> Neem een kijkje