Gemeente Maasgouw klaar voor viering vijfenzeventig jaar bevrijding

Aan de brug bij de watermolen in Thorn staat het eenvoudige monument voor de brigade Piron. Op deze plek wordt sinds 1962 ieder jaar op 25 september de bevrijding van Thorn door de Belgische brigade Piron herdacht. © Jan Kessels

Donderdag precies vijfenzeventig jaar geleden in de vroege morgen van 6 juni 1944 landden tienduizenden Engelse, Amerikaanse en Canadese militairen op de stranden van Normandië in Frankrijk. Het zou een van de langste, moeilijkste maar ook belangrijkste dagen uit de Tweede Wereldoorlog worden die bepalend was voor onze toekomst. Een dag die de geschiedenis is ingegaan als D-day. Operatie Overlord, de codenaam van de invasie, was begonnen en daarmee het begin van het einde van Hitlers hersenspinsel, het ‘Derde Rijk’.

Jan Kessels

Ondanks het slechte weer en de felle Duitse tegenstand lukte het de geallieerden om tegen de avond van 6 juni 1944 op alle vijf de stranden van Normandië vaste voet aan de grond te krijgen. Maar de prijs die betaald moest worden was hoog, alleen al die eerste dag kostte duizenden jonge mannen het leven, zowel aan geallieerde als aan Duitse kant. Het was de opmaat voor de bevrijding van Nederland al zou het nog een tijdje duren voordat de geallieerden voet op Limburgse bodem zouden zetten.

Ruim drie maanden na de invasie in Normandië viel die eer te beurt aan het zuidelijkste plaatsje van Limburg, Mesch bij Eijsden. Op 12 september 1944, ’s-morgens om tien uur passeerden daar de manschappen van de negentigste Amerikaanse infanteriedivisie, beter bekend als de Old Hickory-divisie, de Nederlands-Belgische grens.

De bevrijding van de verschillende kernen van de gemeente Maasgouw kent een nogal grillig verloop. Thorn mag al op 25 september haar Belgische bevrijders begroeten, terwijl Linne aan de andere kant van de Maas nog vier maanden moet wachten.

In de loop van 25 september weet een Belgische aanvalscolonne van de brigade Piron de Duitsers in Thorn terug te dringen richting Wessem. Thorn mag zich dan wel bevrijd noemen, voortdurende beschietingen van de Duitsers zorgen ervoor dat de bewoners van Thorn dan pas echt te maken krijgen met de ellende van de oorlog. Het lukte de Britten die de Brigade Piron op 16 november 1944 aflosten uiteindelijk om de Duitse strijdkrachten definitief uit te schakelen.

Op 11 november 1944 werd Wessem bevrijd. Heel, Panheel en Beegden volgden op 16 november. Mede door het op handen zijnde Ardennenoffensief stokte de opmars langs de Maas. Ohé en Laak en Stevensweert worden pas op 19 januari 1945 bevrijd, gevolgd door Maasbracht en Brachterbeek op 23 januari. Linne tot slot kan pas op 25 januari 1945 de Nederlandse driekleur hijsen.

Los van de recent gehouden jaarlijkse dodenherdenking op 4 mei en de bevrijdingsfeesten een dag later, zullen tussen september dit jaar en mei 2020 in de verschillende kernen van Maasgouw diverse activiteiten plaatsvinden. Begin dit jaar heeft de gemeente al een tweetal informatieavonden belegd waarin eventuele ideeën geopperd konden worden. De verschillende muziekverenigingen in Maasgouw besteden in hun concerten aandacht aan vijfenzeventig jaar bevrijding. Speciaal hiervoor heeft componist Christiaan Janssen in opdracht van de verschillende Limburgse muziekbonden het muziekwerk’75 jaor Vreej’ gecomponeerd, met teksten van schrijver-muzikant Frans Pollux.

Inmiddels zijn de verschillende initiatieven geïnventariseerd. Halverwege juli zal een overzicht van de verschillende bevrijdingsfeesten bekend worden gemaakt.

Wie vragen heeft over de komende bevrijdingsfeesten, kan hierover contact opnemen met Conny Salden van de gemeente Maasgouw via 0475 852500. Aanmelden kan ook via 75jaarbevrijding@gemeentemaasgouw.nl.