Processie 2019 en kermis Heel in teken van vijfenzeventig jaar bevrijding

Print
Processie 2019 en kermis Heel in teken van vijfenzeventig jaar bevrijding

De Processie in Heel. Afbeelding: Foto Hans Sweegers

Heel -

Kermiszondag 1 september vanaf 11.00 uur trekt opnieuw een processie door Heel. Omdat de editie van dit jaar in het teken staat van ‘75 jaar bevrijding Heel’ zal tevens worden stilgestaan bij de gebeurtenissen in Heel rond de bevrijding. Zoals die van zondag 3 september 1944, binnenkort 75 jaar geleden, toen in Heel op bevel van de Duitse bezetter de kermis werd stilgelegd.

Vooral voor de jeugd van toen was het stopzetten van de kermisattracties een hele toestand. Ingrijpen door de bezetter bij jeugdactiviteiten, dat was ongekend. Tot dat moment was het immers over het algemeen vrij rustig geweest in het dorp.

De oorlog 40-45 begon in de voormalige gemeente Heel en Panheel eigenlijk pas echt op Kermiszondag 1944. Door het geweld van de overvliegende bommenwerpers en granaatvuur van nog vrij ver weg werd het gevaarlijk. De geallieerden rukten vanuit Normandië snel op, maar de zwartste dagen voor de inwoners van Heel en Panheel zouden nog komen. Met eerst de kerkrazzia van zondag 8 oktober 1944 en de evacuatie van de inwoners op 26 oktober van hetzelfde jaar.

Het leven in de overvolle kelders van vooral Sint Anna, Sint Joep en Klein Bethlehem was angstaanjagend. Zeker toen de bevrijders toch nog vrij lang op zich lieten wachten. De bevrijding van Thorn was op 25 september 1944. Heel en Panheel volgden pas bijna drie maanden later. Op 16 november 1944 liep de eerste Engelse soldaat vanuit de Napoleonsweg Heel binnen. Voor Beegden volgde de bevrijding nog dezelfde dag.

In het boek ‘Mijn Jeugd in Midden-Limburg in de crisis- en oorlogsjaren’ uit 1988 van de op 31 mei op bijna 92-jarige leeftijd in Velserbroek overleden Chrisjaan Clout, lezen we enige informatie over de oorlog:

‘Natuurlijk ging het gewone leven ook zo goed mogelijk door. Ook in de oorlogsjaren werd kermis gevierd en trokken de processies door het dorp. De grote processie vanuit de kerk was uiteraard op Sacramentsdag. De straten waren dan met geelwitte vlaggen en met bloemen versierd, vooral bij de kloosters. Bij St. Jozef stond jarenlang bij die gelegenheid een arc - een ereboog. Veel huizen hadden altaartjes opgesteld bij de open deur of in een raamopening, met kaarsen, beelden en bloemen. Via de Veldstraat en de Heerstraat, waar het rustaltaar bij het kapelke van Nelke was, kwam men die ene keer in het jaar ook in onze buurt, bij het kapelke aan de Snieder, om vervolgens via de bloemtapijten van Klein Bethlehem naar de kerk terug te keren. Harmonie De Vriendenkrans en Fanfare St. Jozef speelden om beurten processiemarsen, op de maat waarvan het heerlijk lopen was’.

Verder in het boek iets over de kermis in Heel. ‘Dolle Dinsdag 5 september 1944 was ook voor Heel een dolle dag. Het was kermis en iedereen was vrij. Men ging massaal kijken aan de Napoleonsweg, waar restanten van het Duitse leger in een fantastische wanorde vanuit België naar de Heimat terugtrokken. Alle Räder müssen rollen für den Sieg, dat vond ik een ‘goede’ in dit opzicht’.

De processie op kermiszondag 1 september wordt ingeleid door een H. Mis om 10.00 uur. Rond de klok van twaalf uur voert de Schutterij het spel van D’n Draak van Hael op. Nadat deze door de sabel van de koning van de schutterij ‘het loodje heeft gelegd’, gaat de kermis in Heel van start. Het jeugdensemble onder leiding van Angelique van Dijck zorgt voor de muzikale opening.