‘Sociale advocatuur loopt op zijn tandvlees’

Print
‘Sociale advocatuur loopt op zijn tandvlees’

Mr. Misja Geeratz: „We maken veel onbetaalde uren!” Afbeelding: Lina Advocaten Venlo

Venlo / Hout-Blerick / Boekend / Steyl / Lomm / Tegelen / Velden / Belfeld / Blerick / Arcen -

Hij is zojuist teruggekeerd van een zitting in Roermond om daar een cliënt te ondersteunen. „De zaak is aangehouden en niet juridisch inhoudelijk behandeld. Dan staat er geen vergoeding tegenover en krijg ik alleen de reistijd en de kilometers betaald.”

Aan het woord is de Venlose strafrechtadvocaat Misja Geeratz. Hij behoort tot het gilde van de sociale advocatuur en biedt juridische bijstand aan mensen met een laag inkomen. Hij wordt betaald vanuit de Raad voor Rechtsbijstand. Deze vorm van gesubsidieerde juridische ondersteuning staat al langer onder druk. „We maken veel onbetaalde uren. Omgerekend verdienen we wellicht minder dan een ongeschoolde productiemedewerker. Daarom zijn we gedwongen om veel zaken te doen. Alleen zo komen we aan onze omzet”, zucht hij.

Noodklok

Sinds 2015 zijn er in Nederland al 350 zogeheten pro-Deoadvocaten gestopt en hebben hun toga aan de wilgen gehangen. Naar schatting overweegt 70% van het bestaande arsenaal er de brui aan te geven. Ze lopen op hun tandvlees. De beroepsgroep luidt de noodklok. De eerste twee weken van januari worden er daarom geen piketdiensten gedraaid. Kort gezegd komt deze regeling erop neer dat iedere verdachte, vreemdeling of psychiatrische patiënt die in bewaring wordt gesteld op het politiebureau of in een psychiatrisch ziekenhuis verblijft wordt bezocht door een advocaat. Dat kan in principe op iedere moment van de dag, dus ook in het weekend of ’s nachts. „Ik behandel veel tbs-zaken. Weet je trouwens dat de recidivecijfers van ex-tbs-gestelden een stuk lager liggen dan die van ‘gewone’ ex-gevangenen, maar het wordt steeds onder een vergrootglas gelegd. Ook help ik met enige regelmaat mensen met een psychiatrische- en/of verslavingsachtergrond. In veel gevallen gaat het om laagopgeleiden en zwakbegaafden. Ze zijn niet gewend om te lezen. Ze begrijpen de taal van de rechter niet. Toch gaat de minister uit van een zekere zelfredzaamheid. Er wordt van hogerhand gemarchandeerd over wat mensen wel of niet kunnen. Een voorbeeld. Er wordt ergens op een zolder een hennepplantage aangetroffen. De verdachte komt vast te zitten, maar vrouw en kinderen blijven vertwijfeld achter. Er dreigt van alles tegelijkertijd. Inkomen valt weg, terwijl ook de huurovereenkomst kan worden ontbonden. Dat zijn dingen die terstond, dus nu, geregeld moeten worden, maar zo lang er geen procedure is, kan en mag ik officieel niets doen, terwijl de kern van de sociale advocatuur het helpen van mensen is. Verder zijn de bedragen die voor onze werkzaamheden beschikbaar worden gesteld bij lange na niet toereikend. Dat is al meerdere malen aangetoond in onderzoeken. We doen research, verzamelen stukken, stellen documenten op, wonen zittingen bij en houden nabesprekingen.”

Vakidioot

Toch wil Geeratz niet zielig overkomen. Hij houdt van zijn vak. „We blijven ons werk doen. Uit goodwill. We kunnen de mensen niet in de kou laten staan. Ondanks alles werk ik met veel plezier en voldoening. Het is een soort virus. Dat is nu eenmaal de vakidioot in mij. Iedereen heeft recht op een advocaat.” Als strafrechtadvocaat werkt Geeratz op de scheidslijn tussen de boven- en onderwereld. „Niet zelden worden we aangezien voor handlangers van de criminele wereld. Ik krijg daarover geregeld vervelende mails, maar dat kan ik vrij goed loslaten. Ik snap die emoties ergens wel. Gelukkig is het fysieke geweld in onze regio een stuk minder dan in de Randstad, al hebben we hier ook een groot crimineel netwerk.”

Vanuit de Haagse politiek zit er vooralsnog weinig verbeteringsdrang om de wankele financiële positie van de sociale advocatuur te verbeteren. Misja Geeratz tenslotte: „Het wordt wel tijd!”