Boek over historie Venlose sloppenwijk ’t Hetje

In 1910 stond ’t Hetje blank tijdens het hoogwater.

Was ’t Hetje echt een poel van verderf zoals in de volksmond wordt verteld? Publicist Paul Seelen dook in de historie van de Venlose sloppenwijk, die tachtig jaar geleden met de grond gelijk werd gemaakt, en stuitte vooral op prachtige verhalen.

Redactie

De beroemde historicus Johan Huizinga introduceerde in 1920 het begrip historische sensatie; het intense gevoel dat je ineens kunt krijgen als je iets opmerkelijks beetpakt uit het verleden. De Venlose publicist/historicus Paul Seelen kreeg dat gevoel maanden geleden toen hij een oude, wazige foto uit een grijs Venloos verleden ontdekte. Een hem totaal onbekende opname, gemaakt tijdens het hoogwater van 1910 in de beruchte vooroorlogse Venlose sloppenwijk ’t Hetje, genoemd naar een van de steegjes die er toe behoorden. Misschien wel het eerste kiekje, dat hier gemaakt is. Tientallen bewoners in groezelige, sleetse kledij poseren geduldig voor een onbekende fotograaf. Wie waren deze mensen? Onder welke armoedige omstandigheden moesten zij zien te overleven? Hoe werd er elders in de stad naar hen gekeken? Seelen ging op zoek naar antwoorden.

’t Hetje, het was me wat. Bij de bouw van de Maasboulevard zo’n tien jaar geleden werd geopperd de beladen naam te laten terugkeren. Deze optie werd door de beslissers resoluut van tafel geveegd. Seelen: „Ze waren bang dat het bij publiek en projectontwikkelaars teveel negatieve associaties zou oproepen. Zelfs meer dan zestig jaar na de sloop lag het uiterst gevoelig. De pijn zat diep, men schaamde zich blijkbaar nog steeds voor de als asociaal bestempelde bewoners. Maar had men zich niet veel meer moeten schamen voor het feit dat het ‘Hetjesvolk’ zo lang aan zijn lot overgelaten was?”

Was ’t Hetje nu een poel van verderf? Seelen: „Zo werd het ooit wel ervaren. Veel Venlonaren liepen er met een wijde boog omheen. Niet helemáál zonder reden. Want het was er – soms – inderdaad niet pluis. Er werd grof gevloekt, gescholden, gevochten, stevig gedronken en gehoereerd. Er heerste bittere armoede en het aantal werklozen was bovengemiddeld hoog. Maar ’t Hetje had ook een andere, betere kant: de saamhorigheid van de bewoners was jaloersmakend groot. En er was altijd wel wát te beleven.”

De plaatselijke autoriteiten was de situatie op ’t Hetje begin vorige eeuw al een doorn in het oog. In de gemeenteraad en ook daarbuiten werd regelmatig gepleit voor sanering. Het kwam er al maar niet van. De buurt verpauperde steeds verder. Tot, na bijna dertig jaar van soms verhitte discussies, in 1936 de spreekwoordelijke kogel dan toch eindelijk door de kerk ging. De nog resterende bewoners werden gedwongen hun armetierige boeltje bij elkaar te pakken. Ze kregen vervangende woonruimte aangewezen op een van beide Schriksels, die ook al hun beste tijd gehad hadden of de destijds ver buiten de eigenlijke stad liggende wijk Genooi.

De slopershamers vermorzelden in recordtempo de laatste tientallen nog overeind staande panden op ‘t Hetje. „In een mum van tijd was er bijna niets meer over van de eeuwenoude, schilderachtige, maar vervallen sloppenwijk met zijn markante bewoners. ’t Hetje was niet meer en raakte in vergetelheid. Ook al omdat veel oud-bewoners er niet meer over wilden praten, bang als ze waren om op hun afkomst aangekeken te worden.”

Na een speurtocht door oude kranten en archieven en gesprekken met de laatste levende ooggetuigen heeft Paul Seelen de geschiedenis van de Venlose sloppenwijk ruim tachtig jaar na de sanering op papier gezet. Het boek Een Kijkje in ’t Hetje. Venloos vergeten sloppenwijk is voor 21,50 euro te koop bij de plaatselijke boekhandel en antiquariaat ’t Boekhuis aan de Grote Kerkstraat in Venlo. Wie het boek thuis wil ontvangen, kan contact opnemen via paul_seelen@live.nl of 06-12557143.

Wil je alle Plus-artikelen lezen?

Dagelijks publiceren we meer dan 100 Plus-artikelen op onze site & app. Nieuws, achtergronden, analyses, reportages, interviews en columns. Word nu digitaal abonnee en kies voor een jaar lang korting of maandelijkse flexibiliteit.

Kies digitaal