Portsiejoeën Plat

Jinne prul, deel 43: Freulieje Wainachte

© Fotografie Jeroen Kuit

Vanaf deze week verschijnt de dialectrubriek ‘Jinne prul’, die tot 18 december in VIA Kerkrade werd gepubliceerd, op de website van De Limburger.

‘Jinne prul’ is ing lofende jesjiechte woar-i ’t leëve van de ieëlu, ’t Biela en d’r Kep besjrève weëd. Ze zunt al jans jet jöarsjer jetrouwd en óch al kanne ze ziech nit misse, hant ze doch wal ins knies óngeree.

Wilo Wiets

’t Biela en d’r Kep zitse oesjetseld in d’r voele sjtool. “Wat ing wèch, wa Kep?!”

“En wat e joar!”, zeët d’r Kep d’rhingeraa. “Weë hauw ing tsiet jeleie jedaad, dat vier hei kapot, evver vol verjenuje bij d’r krisboom zouwe zitse? Mieë ligke wie zitse.” Jister hat ’t Biela nog jauw de auw krib van heur eldere van d’r zölder jehold en neëver d’r krisboom ópjekroamd. Ing sjun krib mit hootsere fiejoere die allemoal erinnere an die sjun tsiet va vruier. ’t Biela en d’r Kep kieke noa de kribhillieje. “Wen iech hei noe zoeë tsevreie en mit e jód jeveul noa de krib kiek, zien iech in die fiejoere lu, die in ’t aafjelofe joar wiechtieg vuur ós zunt jeweë”, zeët d’r Kep. “Als ieësjte kunt d’r Joeëzef, dat sjprikt vuur ziech. Deë hendieje aod kolleja en kammeraad hat ós leëve werm ihaod jejoave.”

“En ’t kriskinke sjteet vuur uuch nui bledsje de ‘Noabersjaf’ dat noa de jeboert mar bliet wase.”

“Zicher óch nit tse verjèse de vrauw in de krib. ’t Maria-bild sjteet doch zicher vuur diech, Biela. Oane zoeng vrauw woar dat allemoal nit meuglieg jeweë. In de krib nit en bij ós óch nit.”

“Danke Kep, losse vier tsevreie zieë mit wat vier ónger ós tswai paraat hant jemaad”. ’t Is aajevange mit ós peksjer-aafhoalbedrief ‘Kebi-jinne prul’ en doanoa koam van ’t ee ’t angert.”

“Evver wen iech dan e bis-je wieër in die krib kiek en iech weëd deë aos en deë eëzel jewaar”, probeert dr Kep nog ins.

“Joa, noe huur mar óp. Losse vier ’t jemuutlieg haode en aafsjprèche dat vier bezóngesj mit de fesdaag mit jidderinne i vrid probere tse leëve”, waarsjauwt ’t Biela. “Iech wil ’t kómmend joar mit vrisje mód bejinne en wil miech nit durch inne aos of eëzel losse aafsjrekke!” D’r Kep jeet nit mieë dróp i en lieët via d’r radio wainachtsmoeziek hure. ‘O Tannenbaum’ klinkt durch ’t tsimmer. D’r Kep bekiekt ziech d’r krisboom en de krib en zieng jedanke junt tseruk noa d’r momang dat heë in d’r busj, óp d’r boech jeleëje, die sjun bilder hat jesjaose. Deë aos en d’r eëzel losse hem nit los. Ze losse hem loeter an inne dinke. Die dere jehure noen eemoal d’rbij in deë sjtal va vrid. Zoeë is ’t óch in aldaags leëve va hem en zie Biela. Zoeë maat d’r vrid ziech uvver d’r haas in zieng jedanke meester en kan heë mit e jód jeveul Wainachte viere. Werend d’r Kep zieng jedanke d’r vrije loof lieët, is ’t Biela in d’r voele sjtool i sjlof jevalle. D’r Kep huet boese kingersjtimme. Effe doanoa sjelt ‘t. Vuur de duur sjtunt drei kinger die bij ’t öfne van de duur ’t lidsje ‘Jingle Bells’ bejinne tse zinge. D’r Kep is jesjlage en lieët de kinger oeszinge. Óngertusje pakt d’r Kep zie potmanee oes jen tèsj en duit de kinger alle drei inne euro in heng. Freulieje Wainachte klónk ’t uvver en weer. Vuur d’r Kep kan d’r daag nit mieë kapot. Durch d’r kingerjezank is ’t Biela wakker woeëde. Ze leuft verwóngerd noa d’r Kep. ’t Ziet dat deë ram va sjlaag is, ‘t woar zoejaar e tröansje bij hem tse zieë. “Kom ins hei, miene leve Kep, dat vier ós ins jód duie! ’t Is óch nit nuuks wat vier ’t aafjelofe joar hant mitjemaad!” Noen rollete nog mieë tröansjer uvver de bakke van d’r Kep. Zoeë hat ’t Biela heure man al lang nit mieë jezieë. Sjun dat heë zieng jeveulens d’r vrije loof lieët joa. Heë, deë jouwe kloeët, deë ziech zoeë döks mós jroeës haode. “Biela, d’r miensj hat ebe zieng besjrenkoenge. Nuus vuur ónjóds.”

“Kepje, wens te mar wits, dat iech die besjrenkoeng die doe hei jetseegd has, zoejaar sjun ving. Doe lieëts zieë dats te ’t hats óp de richtieje plaatsj has. En ing Duutsje zagenswies zeët: ‘In der Beschränkung zeigt sich erst der Meister’. Iech bin warempel sjtoots dat iech diech als Meister han”. D’r Kep weëd ummer klinger. “Biela, wat bin iech vroeë mit diech!”

“Kep, vier zunt e kóppel, v’r zunt ópee aajeweëze. Vier hant jing kinger, óch al häue vier ze jeer jehad. Vier wisse wat v’r anee hant. Los ós de kómmende wainachtsdaag jon jenisse van alles wat ós tsouwkunt. En wens te ózze volle ies-sjrank móts jeleuve, weëd dat doebel jenisse! Jenisse va freulieje Wainachte!!!”

De nieëkste kier jeet ’t wieër.

Meer lezen?

Nieuwe actie: Één jaar toegang tot alle Plus-artikelen voor slechts 1,04 per week. Daarmee lees je dagelijks meer dan 100 nieuwe Plus-artikelen op onze site & app. Of kies voor een van onze andere abonnementen.

Ik word digitaal abonnee