van nul tot nu

Köpkesmert eeuwenoude traditie in Aijen

Print
Köpkesmert eeuwenoude traditie in Aijen

Gerrit Josten was een van de veilingmeesters van de Köpkesmert. Buurjongen Stan Martens is een van zijn navolgers. Afbeelding: Archief Aijen

Aijen -

Een kleine gemeenschap met een grote traditie. Dat kenschetst het Bergense dorpje Aijen. Zaterdag vindt, ter nagedachtenis aan de heilige Antonius Abt, jaarlijkse Köpkesmert plaats. Bij de zeventigste editie is Aijenaar Stan Martens (46) voor de tweede keer de veilingmeester.

De vorig jaar debuterende veilingmeester werd benaderd door een afgevaardigde van het parochiebestuur Sint Petrus dat samen met het Sint Antonius Abt / Sint Agatha Gilde uit Aijen. ,,Ik heb voelde mij vereerd dat ik gevraagd werd”, zegt de dorpsfiguur die bij carnavalsvereniging De Sukerpinnen hand en spandiensten verleent. Martens groeide op met de traditie die in 1954 nieuw leven ingeblazen werd. ,,Mijn buurman Gerrit Josten was destijds veilingmeester. Daarom raakte ik geïnteresseerd en betrokken. Als kind was ik trouw bezoeker van de Köpkesmert.”

Uit de overlevering blijkt dat de Köpkesmert in de zeventiende eeuw ontstaan is. Inwoners van het kleine Maasdorp stelden in die tijd de varkenskoppen beschikbaar. De veiling van de varkenskoppen waarvan de opbrengst besteed werd aan het onderhoud van de kapel, vond plaats op de sterfdag van Sint Antonius (17 januari), of op de eerste zaterdag na die datum.

Anno 2020 vindt de Köpkesmert in Aijen nog altijd plaats in het weekend van of kort na 17 januari. Ook worden er varkenskoppen geveild. De kopstukken van de veiling worden niet meer beschikbaar gesteld door de lokale bevolking. ,,Nee, een Bergense slager levert een hele en twee halve koppen”, zegt de veilingmeester, die onderstreept dat er niet speciaal varkens geslacht worden voor de traditie. ,,De koppen, die steeds opnieuw geveild worden, gaan na afloop terug naar de slager. Eigenlijk snijdt het mes aan twee kanten, want de opbrengst komt nog altijd ten goede aan onderhoud van de kapel. De wereld wordt er niet slechter van.”

De Köpkesmert begint zaterdagmorgen om 10.00 uur met een kerkdienst in de kapel. Aansluitend worden voor de kerk de koppen bij opbod verkocht.