Nu definitief: Marinierskazerne niet naar Vlissingen, maar naar Apeldoorn

Print
Nu definitief: Marinierskazerne niet naar Vlissingen, maar naar Apeldoorn

Barbara Visser, staatssecretaris van Defensie, komt aan op het Binnenhof voor de wekelijkse ministerraad. Afbeelding: ANP

De marinierskazerne gaat definitief niet naar Vlissingen. Het kabinet zal de kazerne voor de elitemilitairen in plaats daarvan verplaatsen naar het Gelderse Nieuw-Milligen. Wat de Zeeuwen daarvoor in de plaats krijgen, is nog niet bekend.

,,Ik snap dat de Zeeuwen boos zijn. Zij zien dit als gebroken belofte”, zegt verantwoordelijk staatssecretaris Barbara Visser (Defensie). ,,Ik had gewild dat we dit besluit al vele jaren eerder hadden genomen. Maar dat is gewoon niet gebeurd en dat kan ik niet terugdraaien.”

In 2012 besloot het kabinet al om de kazerne in Vlissingen te verhuizen, een besluit dat vrijwel vanaf het begin omstreden was. Visser zei Zeeland al in een eerder gesprek excuses te hebben aangeboden. ,,Dit is niet helemaal goed gelopen. Dat zeg ik met een gevoel voor understatement.”

Het kabinet zal daarom een speciaal adviseur aanwijzen die met de provincie gaat overleggen over ‘gerechtvaardigde compensatie’. Hoeveel dat zal zijn, dat valt volgens Visser nu nog niet te zeggen. ,,Dit moeten we samen met Zeeland doen. Dat is de les die we hebben geleerd.” Voor de zomer moet er duidelijkheid zijn over waaruit de compensatie bestaat.

Duidelijkheid

Zelf heeft Visser nu een paar keer met Zeeuwse vertegenwoordigers gesproken, maar dat leverde geen overeenstemming op over compensatie. De Zeeuwen hielden er naar verluidt aan vast dat de kazerne er zou komen. ,,Daarom moesten we eerst dit besluit nemen. Dan is er duidelijkheid over waar het kabinet aan denkt.”

De speciale adviseur valt onder de verantwoordelijkheid van het ministerie van Binnenlandse Zaken. Daarmee, stelt Visser, geeft het kabinet aan dat de kwestie ‘als een brede verantwoordelijkheid’ wordt gevoeld. ,,Bij Defensie is er heel veel kennis en know-how, maar niet over duurzame economische versterking.”

Of er op de plek waar de marinierskazerne moest verrijzen een multifunctionele kazerne verrijst, kon Visser niet zeggen. ,,We moeten het samen met Zeeland vormgeven.” Visser zei niet te kunnen zeggen hoeveel het terugdraaien van het besluit gaat kosten. ,,Het past in het investeringsbudget wat ook voor Vlissingen beschikbaar was.”

Leegloop

Defensie vreest een leegloop van het Korps Mariniers als de kazerne naar Zeeland verhuist. De afgelopen jaren stopten al veel meer mariniers dan normaal. Deels is dat volgens Defensie te verklaren door de aantrekkende economie waardoor mariniers elders meer kunnen verdienen. Maar deels komt het ook omdat partners van mariniers de verhuizing niet zien zitten. Nu zijn de militairen gelegerd in het centraal gelegen Doorn.

Visser wees erop dat de mariniers hoe dan ook twintig weken per jaar van huis zijn en toonde begrip dat zij in de periode dat ze wel in Nederland zijn, niet gescheiden willen leven van hun gezin. ,,Dan laten ze eigenlijk een alleenstaande moeder achter met kinderen. Dan gaan ze om zich heenkijken.”

Ervaren onderofficieren

Het gaat volgens Visser met name om de ervaren onderofficieren. ,,Dat zijn de mannen die al wat ouder zijn en die eigenlijk de mariniers opleiden, trainen en meenemen in het gevecht. Als je die kwijtraakt, dan duurt het tien tot vijftien jaar voordat je dat weer hebt opgebouwd”, aldus Visser. ,,Ik heb ook een verantwoordelijkheid als werkgever om te zorgen dat er nu en in de toekomst voldoende mariniers zijn, vooral nu de wereld steeds onveiliger wordt. Dat gaf de doorslag.”

De huidige marinierskazerne, de Van Braam Houckgeestkazerne in de provincie Utrecht, is zwaar verouderd en kan op die plek niet worden uitgebreid. De mariniers werd daarom een hypermoderne nieuwe kazerne beloofd in Vlissingen, die in 2017 af moest zijn. Een naam was er ook al: Michiel de Ruyterkazerne.

Minder mooi

Maar die plannen blijken gaandeweg minder mooi dan werd voorgespiegeld: een oefenterrein bleek gepland in een beschermd natuurgebied, de beoogde schietbaan werd in de plannen een schietbaantje. De kosten liepen gaandeweg verder op, terwijl er steeds meer nadelen aan het plan bleken te kleven. Zo konden helikopters er lastig landen en de vooraf gedachte plek voor landingsvoertuigen kon er niet komen.

Er is in Vlissingen, op de aanleg van een aantal wegen na, nog niet begonnen met de bouw van de kazerne. Wel heeft de provincie al kosten gemaakt, zo zijn grondeigenaren uitgekocht en is een camping verplaatst. De afgelopen weken eisten de Zeeuwse bestuurders dan ook compensatie voor het geval de kazerne er niet zou komen.

Werkgelegenheid

Hoewel staatssecretaris Visser al besloten om af te zien van Vlissingen, wilde het kabinet het besluit eigenlijk pas bekend maken als er meer duidelijkheid was over die compensatie. Dat is nog steeds niet het geval. Eerder zeiden regeringspartijen dat er niet alleen moet worden gekeken naar geld maar ook naar de werkgelegenheid in Zeeland.

Een van de redenen om destijds te kiezen voor Vlissingen, was omdat andere overheidsdiensten als de Belastingdienst en het Kadaster er al vertrokken. De provincie kampt met wegtrekkende jongeren die elders op zoek gaan naar werk.

De 1800 mariniers kunnen zich nu opmaken voor een verhuizing naar Nieuw-Milligen, bij Apeldoorn. Dat zal Visser niet voor 2025 gebeuren. Omdat dat centraal in Nederland ligt, is de reistijd vanuit de omgeving Doorn te overzien en hoeven de gezinnen niet per se mee te verhuizen. In Nieuw-Milligen heeft Defensie al een terrein waarop de nieuwe kazerne moet verrijzen.