Paniek en angst onder arbeidsmigranten in Limburg: ‘Ze weten zich geen raad’

Print
Paniek en angst onder arbeidsmigranten in Limburg: ‘Ze weten zich geen raad’

Huisjes in aanbouw voor seizoensarbeiders langs de Middenpeelweg in Maasbree. Afbeelding: Stefan Koopmans

Oostrum / Oirlo / Leunen / Castenray / Heide / Ysselsteyn / Venray / Geijsteren / Veulen / Merselo / Vredepeel / Smakt / Wanssum / Blitterswijck / Meijel / Panningen / Koningslust / Grashoek / Egchel / Helden / Maasbree / Kessel / Beringe / Baarlo -

Paniek, angst, vluchtgedrag, talloze vragen. Veel arbeidsmigranten in Limburg, cruciaal voor de economie, weten zich geen raad meer als gevolg van de coronacrisis. Jola Criens uit Sittard, zelf van Poolse afkomst, werpt zich op als ombudsvrouw.

Als ik doodga, word ik dan nog naar Polen teruggebracht? Wil Mark Rutte ons allemaal het land uit hebben? Ben ik nu wel verzekerd? Zomaar een greep uit de talloze vragen die Jola Criens elke dag krijgt, via mail, app of telefoon. De onzekerheid, zo niet paniek, is tastbaar onder de circa veertigduizend arbeidsmigranten die samen een belangrijke pijler vormen onder de Limburgse economie. Velen zijn halsoverkop teruggekeerd naar hun land, bang voor gesloten grenzen. Anderen duiken soms letterlijk weg in het vakantiepark waar ze verblijven. „Ik hoorde van iemand die zwaar ziek was, maar zich niet durfde melden in het ziekenhuis. Polen hebben weinig vertrouwen in de zorg hier. Terwijl die juist heel goed is.”

Diepe sporen

Jola Criens groeide op in de Poolse streek Mazury, bekend van de vele meren. In 2001 reisde ze de liefde achterna, naar Nederland. Al snel kon ze aan de slag bij uitzendbureau OTTO Workforce, gespecialiseerd in arbeidsmigranten. Negen jaar geleden begon ze in Sittard voor zichzelf als personeelscoach, met een antenne voor de cultuurverschillen tussen Nederlandse en buitenlandse werknemers. Criens ziet nu overal om zich heen dat de coronacrisis diepe sporen achterlaat. „Arbeidsmigranten werken in de hele keten van de boer naar de supermarkt. Overal komen ze daar nu handen te kort. Alleen al de tuinders in Limburg hebben duizend man nodig. Als dat zo doorgaat liggen straks geen komkommers en aardbeien meer in de schappen.”

Paniek en angst onder arbeidsmigranten in Limburg: ‘Ze weten zich geen raad’
Jola Criens. Foto: Kim Roufs

Titanic

Om de onrust bij migranten – vooral Polen, maar ook Roemenen en Bulgaren – zoveel mogelijk weg te nemen, heeft ze infoboekjes gemaakt en filmpjes in diverse talen opgenomen. Die worden kosteloos verspreid onder bedrijven en werknemers. Omdat Criens wegens de crisis tot 1 juni geen trainingen kan geven, wil ze op deze manier de helpende hand bieden. „Veel arbeidsmigranten begrijpen de taal niet, snappen weinig van de regels die het kabinet heeft uitgevaardigd. Polen leven in een hiërarchische cultuur, ze zijn niet gewend om uitleg te vragen of hun mening te geven bij hun werkgever. In die filmpjes leg ik kort en bondig de nieuwe richtlijnen uit: hou afstand, blijf thuis, het virus verspreidt zich via mensen. Ik wil zo ook tegenwicht bieden aan paniekreacties. Er gaat nu een filmpje onder Poolse migranten rond met allerlei doemverhalen, alsof we net als de Titanic allemaal ten onder gaan. Dat is al 200.000 keer bekeken. Doe normaal, zeg ik dan.”

Paniek en angst onder arbeidsmigranten in Limburg: ‘Ze weten zich geen raad’
Seizoensarbeiders in 2018 aan de slag in Maasbree, Foto: Laurens Eggen

Gescheiden

Ook hamert ze op inlevingsvermogen bij de werkgevers. De bedrijfsleiders, managers, productiechefs. Juist in deze crisistijden, meent Jola Criens, moet men een extra inspanning doen om seizoenswerkers binnenboord te houden. ,,Je moet niet de werknemer zien, maar de mens. Vraag eens hoe het met oma is, hoe het gaat met de familie thuis in Polen. Ik merk dat migranten in deze zware periode bang zijn, eenzaam. Er zijn gezinnen die plots gescheiden zijn: man blijft hier, vrouw terug naar huis. Ze zoeken iemand om na het werk hun zorgen mee te delen. Laten we daaraan denken. Vaak vergeten we elkaar.”

Mogen we even je aandacht.
Dit is een artikel van De Limburger dat gratis beschikbaar is voor iedereen. Dat geldt niet voor alle artikelen, want zogeheten Plus-artikelen zijn exclusief voor onze abonnees. Zonder abonnees kunnen wij namelijk geen Limburgs nieuws maken. Sluit je daarom ook aan en kies voor goede en betrouwbare regionale journalistiek in Limburg, met liefde en passie gemaakt. Juist in deze onzekere tijden.

Er is al een abonnement voor 7,50 per maand.

Bekijk abonnementen