Dag rekenrente, welkom projectierendement: nieuw pensioen weer stap dichterbij

Print
Dag rekenrente, welkom projectierendement: nieuw pensioen weer stap dichterbij

Het nieuwe pensioenstelsel is weer een stap dichterbij. FNV-voorzitter Han Busker (FNV), minister Wouter Koolmees van Sociale Zaken en VNO-NCW-voorzitter Hans de Boer gaven vrijdagavond een toelichting op hun polderdeal Afbeelding: ANP

Ruim een jaar na het sluiten van het pensioenakkoord zijn kabinet en sociale partners het ook eens geworden over de uitwerking ervan. Het pensioen wordt in de toekomst minder zeker, maar er komt ook meer uitzicht op indexatie. Dreigende kortingen zijn voorlopig van de baan.

In het nieuwe stelsel hoeven pensioenfondsen niet langer buffers aan te houden om tegenvallers op te kunnen vangen. De veelbesproken rekenrente, die veel pensioenfondsen momenteel in de problemen brengt, gaat bij het vuilnis en maakt plaats voor een zogeheten ‘projectierendement’. Daardoor kunnen pensioenen bij goede rendementen eerder worden verhoogd. Keerzijde is wel dat er bij tegenvallende resultaten eerder wordt gekort.

Komend jaar zullen kortingen in het huidige stelsel waarschijnlijk uitblijven. Voor het tweede jaar op rij strijkt minister Wouter Koolmees van Sociale Zaken met de hand over zijn hart: alleen fondsen die op 31 december tegenover elke euro aan toekomstige pensioenverplichtingen maar 90 cent in kas hebben, moeten de pensioenen verlagen.

Schokdempers

Tegelijkertijd zullen in het nieuwe stelsel ‘schokdempers’ worden ingebouwd, waardoor er minder snel gekort hoeft te worden. Zo krijgen de fondsen de mogelijkheid om ‘slimmer’ te beleggen: met de premie van jonge deelnemers, die nog ver van hun pensioen af zitten, mag risicovoller worden belegd, terwijl de inleg van oudere werknemers in veiliger beleggingen kan worden gestopt. Daarnaast komt er de mogelijkheid om eventuele pijn uit te smeren over een langere periode en wordt daarnaast een ‘solidariteitsreserve’ opgebouwd, die in slechte tijden kan worden aangesproken.

Daarnaast zeggen het kabinet, werkgeversorganisaties en vakbonden een manier te hebben gevonden om de doorsneepremie af te kunnen schaffen, zonder dat grote groepen daar de dupe van worden. Op dit moment is het namelijk nog zo dat jonge deelnemers relatief veel premie betalen en oudere juist weinig. Kabinet en sociale partners wilden graag alle premies gelijk behandelen, maar domweg afschaffen zou een groot financieel nadeel betekenen voor de generatie veertigers en vijftigers. De rekening die daarmee gepaard gaat loopt in de tientallen miljarden.

Puzzel

Het oplossen van deze puzzel bleek een groot struikelblok en is een van de belangrijkste redenen dat de uitwerking van het pensioenakkoord zo lang heeft geduurd. Toch zeggen de onderhandelaars een oplossing te hebben gevonden, zonder dat er ‘pech- en gelukgeneraties’ ontstaan. Volgens FNV-voorzitter Han Busker ligt er een ‘evenwichtige afspraak’, al waren de polderbazen gisteravond nog niet bepaald scheutig met details.

Reden daarvoor is dat de vakbonden en werkgevers eerst nog terug moeten naar hun achterban. Bij de grootste vakbond, de FNV, is het bovendien zo dat het ledenparlement moet instemmen. Busker denkt echter een goed verhaal te hebben. ,,Er is al tien jaar niet geïndexeerd”, zei hij. Behalve voor ouderen is er ook voor jongeren in het nieuwe stelsel ‘een goed perspectief’. ,,Dat zullen we in de uitwerking laten zien”, belooft hij.

Dag rekenrente, welkom projectierendement: nieuw pensioen weer stap dichterbij
VNO-NCW- voorzitter Hans de Boer is in zijn nopjes. Foto: ANP

VNO-NCW-voorzitter Hans de Boer is eveneens in zijn nopjes met de deal. Volgens De Boer is er al te lang sprake van twijfel bij jongeren, ouderen en werkgevers over de toekomst van het pensioen. ,,Dat kan zo niet langer”, meent hij. Doorgaan op de oude voet betekent volgens hem dat er kortingen van wel 18 procent dreigen, terwijl de pensioenpotten met bijna 1500 miljard euro rijkelijk gevuld zijn. ,,Van dat systeem willen we af. Er ligt nu een net verhaal.”

Minister Koolmees stuurt waarschijnlijk volgende week een brief met de precieze afspraken naar de Tweede Kamer. Hij hoopt in 2022 te kunnen beginnen met de overgang naar een nieuw stelsel en hoopt dat dat in 2026 klaar is.

Zzp’ers

Eerder deze week werd al bekend dat er overeenstemming zou zijn over een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zzp’ers. Het kabinet zou het voorstel dat de Stichting van de Arbeid eerder dit jaar deed willen overnemen. Zelfstandigen zijn straks standaard verzekerd voor langdurig inkomensverlies na ziekte of een ongeval. Ze kunnen zelf bepalen of ze een eigen risicoperiode van een half jaar, een jaar of twee jaar willen. Zo kunnen zij de premie voor hun verzekering drukken.

Het aandeel zelfstandigen met een verzekering daalde van 24 procent in 2013 naar 19 procent in 2018. Vooral mensen met lagere inkomens verzekeren zich minder vaak.