Coronavirus camoufleert zich met suikerlaagje, maar er zitten gaten in zijn schild

Print
Coronavirus camoufleert zich met suikerlaagje, maar er zitten gaten in zijn schild

Wetenschappers van de Universiteit van Californië maakten een 3D-model van het coronavirus, waarop de suikerafzetting (donkerblauw) goed te zien is. Afbeelding: Lorenzo Casalino/Zied Gaieb/Rommie Amaro/UC San Diego

Veel cellen in het menselijk lichaam zijn voorzien van een laagje suiker. Om onopgemerkt te blijven voor ons afweersysteem gebruiken veel virussen dezelfde camouflage. Door de eiwituitsteeksels, de zogenaamde spike-proteïnen waarmee zo’n virus de cellen binnendringt, van een suikerlaagje te voorzien zijn ze voor ons lichaam lastig te herkennen. Goed nieuws: er blijken gaten in de vermomming te zitten.

Wetenschappers van de Universiteit van Californië in San Diego hebben het virus met behulp van een supercomputer nog eens goed onder de loep genomen en publiceerden een zeer gedetailleerd plaatje van het virus dat de wereld in zijn greep houdt. Makers van een vaccin of geneesmiddel kunnen zo zien waar de zwakke plekken zitten.

,,De spike-proteïnen zijn de eigenlijke infectiemachine van het virus’’, zegt rekenkundig chemicus Rommie Amaro tegen nieuwszender KBPS. ,,En juist dat zijn de delen van het virus die een dikke laag suiker krijgen, zodat ons immuunsysteem ze niet herkent.’’ Volgens de deskundige denkt onze afweer dat het om lichaamseigen stoffen gaat en valt niet aan.

Zwakke plekken

De wetenschappers ontdekten zo’n 24 plekken waar de suikers, glycanen genaamd, zich op de eiwituitsteeksels afzetten en verwerkten die in een 3D-model van het virus. ,,Er zitten een paar gaten in het schild’’, aldus Amaro over de plekken waar de suikers ontbreken of dunner zijn. ,,Dat zijn de zwakke plekken van het virus die ons een betere kans bieden om antilichamen te ontwerpen.’’

Dat het virus een suikerlaag had, was overigens al langer bekend en werd in mei beschreven in het tijdschrift Sciene. Onderzoeksleider professor Max Crispin, van de universiteit van het Britse Southampton, noemde het virus eerder al ‘een wolf in schaapskleren.’ In het artikel werd geopperd dat het bij het coronavirus mogelijk minder sterk is dan bij andere virussen, zoals het hiv-virus.

De gaten die de onderzoekers nu hebben ontdekt, onderschrijven die aanname en zouden kunnen betekenen dat het menselijke afweersysteem wat minder obstakels heeft te overwinnen. ‘Heel bemoedigend’, klinkt het. ,,Het is belangrijk om zoveel mogelijk over het virus te leren’’, zegt Amero. ,,Hoe meer we van het virus weten des te meer eigenschappen we kunnen gebruiken om het het uit te schakelen’’.

Coronavirus camoufleert zich met suikerlaagje, maar er zitten gaten in zijn schild
De onderzoekers zagen dat de glycanen niet overal zitten op het coronavirus, wat mogelijkheden biedt om het aan te vallen. Foto: Lorenzo Casalino/Zied Gaieb/Rommie Amaro/UC San Diego