Ós Modesjtaal: ‘Gaef de Ziepesjprènger mer gaw dreug zökke’

Print
Ós Modesjtaal: ‘Gaef de Ziepesjprènger mer gaw dreug zökke’

Beeldje van de Ziepesjprènger in de Sittardse Putstraat. Afbeelding: Annemiek Mommers / Archief De Limburger

Born / Buchten / Holtum / Papenhoven / Geleen / Graetheide / Sittard / Windraak / Limbricht / Einighausen / Guttecoven / Munstergeleen / Obbicht / Grevenbicht -

In de rubriek Ós Modesjtaal staat het dialect centraal. Ofwel ein rubriek euver ’t gebroek van ós modesjtaal, dialek, plat, Limburgs…’

Vruiger leip de ziep midde euver de waeg en es d’r neit väöl water in sjtóng hènkelde me op ein bein van lènks nao rechs sjuins euver de ziep nao sjool. Mer ’t gouf ouch väöl anger maneiere óm te ziepesjprènge! Dèks koums te mit nate zökke, klómpe of sjoon op sjool of thoes aan! Ouch ’n ónröstig eemes wurt ouch waal ’s ziepesjprènger genuimp!

Van Bókse-menke pès Krènte-kael

Eine ziepesjprènger is ouch eine broodman, ein baeter saort krèntewèk in de vórm van ein menke mit de bein wied oetrein, verseierd mit reziene en sókkerkluntjes en dèks mit ‘n wit sjteine piepke in de móndj. Tösje Sinterklaos en de Advent zuus te de eesjte ziepesjprèngesj. Ze lieke get op de paeperkoukemenkes, de Dutsje Lebkuchen, en waere alle twee ouch es vruchbaarheidssymbool gebroek.

‘t Wurt ouch waal Piepekop, Stutenmann, Krèntekael of Wègkeman genuimp. In Luxemburg haet me ’t zelfs euver Bóksemenke. Oet de Middeleeuwe is bekènd dat me dit brood deig bakke en aan kranke en erm luuj gouf.

Joedasse mit ein sjteine piepke

De gewènde óm ein sjteine piepke mit te bakke kump oet ’t Rheinland. Me dènk dat de luuj die protestant ware dat deige óm dit katholieke symbool te óntheilige! Geweun óm te joedasse, dus. Door de ziepesjprènger ein piepke te gaeve woort ’t van ein katholiek symbol ein geweun broodmenke. Dit woort ouch verseierd mit sókker en reziene. Sóms haw z’ón menke ouch ‘ne dènnetak bie zich, dae ‘ne bessem mous veursjtèlle. Dao höb ich jaomer genóg niks euver gevónje. Euver ‘t woord bessem mót ich uch later nog ‘s get vertèlle… De traditie wilt, dat eesj de kop wurt gegaete en daonao pas de res. Heugswaarsjienlik is dees traditie euvergewejd oet ’t Pruuses.

Pès de volgende maondj! Blief gezóndj.

Reacties: johnhertogh@gmail.com

Toegang tot alle Plus-artikelen?

Dagelijks worden meer dan 100 Plus-artikelen gepubliceerd door de verslaggevers van De Limburger. Steun de regionale journalistiek en word digitaal abonnee vanaf 1,04 per week.

Profiteer nu