Gesteggel over openheid: debat ’verkennersgate’ uitgesteld

Print
Gesteggel over openheid: debat ’verkennersgate’ uitgesteld

Oud-verkenner Kajsa Ollongren en Geert Wilders (PVV) in de Tweede Kamer tijdens een debat over de mislukte formatieverkenning. Afbeelding: HOLLANDSE HOOGTE/ANP

Na een dag gesteggel over openbaarmaking van vertrouwelijke stukken wordt het debat over de mislukte verkennersronde in de formatie alsnog verplaatst naar donderdag. Woensdagavond moeten alle stukken rond de formatie alsnog openbaar worden.

De Kamer had gevraagd om álle stukken rond de formatie, inclusief sms’jes, whatsapp-berichten, e-mails en gespreksverslagen, en wel vóór 18.30 uur. Nu dat niet is gelukt, wordt het debat doorgeschoven naar donderdag.

Lees ook: Omtzigt: notitie belediging van de kiezer, iets wordt verborgen gehouden

Demissionair premier Rutte had nog voorgesteld om zijn eigen gespreksverslag openbaar te maken en om de Kamervoorzitter de overige verslagen te laten controleren op de naam van Pieter Omtzigt en alleen die passages openbaar te maken. „Je zet druk op collega’s die er vertrouwen in hebben dat die gesprekken vertrouwelijk zouden zijn”, redeneert Rutte. Hij zegt zich ’grote zorgen’ te maken nu gesprekken die in vertrouwelijkheid zijn gevoerd, openbaar worden. Hij vreest dat toekomstige gesprekken daardoor in het gedrang komen, waardoor de formatie langer duurt. De rest van de fractieleiders had er echter geen bezwaar tegen om alle stukken openbaar te maken.

Gewraakte notitie

Reden voor het debat was een deels uitgelekte notitie over de eerste ronde van de verkenning vorige week. Toenmalig verkenner Ollongren droeg die open en bloot onder de arm toen zij werd gefotografeerd op het Binnenhof. Vooral een opmerking over een mogelijke ’functie elders’ voor het kritische Kamerlid Pieter Omtzigt, als het CDA zou deelnemen aan een nieuw kabinet, wekte veel woede en verbazing.

De twee verkenners legden daarop hun functie neer en werden opgevolgd door de ministers Tamara van Ark en Wouter Koolmees. Op aandringen van de Kamer zouden zij woensdag nog wel tekst en uitleg komen geven over de gang van zaken. Maar een meerderheid van de Kamerleden wilde eerst alle stukken toegestuurd krijgen.

De gewraakte notitie waarop voor CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt een ’functie elders’ werd genoteerd, is inmiddels wél volledig verschenen. Daaruit blijkt ook dat VVD en D66 zich al opwarmden om het CDA erbij te halen als derde partij. „Persoonlijk contact MR (Mark Rutte) en SK (Sigrid Kaag) op punt verkenners en punt deelname kabinet door CDA”, zo valt te lezen. Ook is er kennelijk bezorgdheid over de ’stabiliteit’ van de CDA-fractie. Bovendien blijkt dat GL ’graag’ wil aanschuiven.

‘Drie keer niks’

PVV-leider Geert Wilders, die met steun van een Kamermeerderheid om openbaarmaking van de notitie had gevraagd, vindt de stukken die de Kamer nu heeft gekregen ’drie keer niks’. Hij had ook om gespreksverslagen gevraagd, aantekeningen en alle ambtelijke stukken. „We worden met een kluitje in het riet gestuurd. We moeten alles hebben. Anders krijgen we de onderste steen niet boven.” Laurens Dassen van Volt zei zich te verbazen over de administratie van de Kamer.