Alarm om nieuwe generatie extreemrechtse jongens: ‘Piepjong’

 © De Telegraaf

Er staat een nieuwe generatie op van piepjonge extreemrechtse jongens. Bij deze ‘accelerationististen’ gaat het om honderden tieners en jongvolwassenen van pas 12 tot 20 jaar oud, zegt de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) Pieter Jaap Aalbersberg. „Zorgelijk jong.”

Silvan Schoonhoven

Het dreigingsniveau in Nederland blijft op drie van vijf staan (‘aanzienlijk’), net als de afgelopen periode, vermeldt het viermaandelijkse Dreigingsbeeld van de NCTV dat dinsdagmiddag verschijnt. Afgelopen jaren kwam het gevaar overwegend uit de hoek van jihadisten, en nog steeds is de dreiging van extremistische moslims het grootst. Maar op links en vooral op extreemrechts is een zorgelijke verharding te zien.

Met name de populariteit van het ‘accelerationisme’ baart zorgen, zegt NCTV-hoofd Pieter Jaap Aalbersberg. Het gaat om een ideologie die vooral floreert op veelal besloten sociale mediaplatforms.

„We zien daar een groep die wereldwijd als een zwerm functioneert. Ze delen filmpjes over de Tweede Wereldoorlog, verheerlijken extreem geweld, willen chaos creëren en de zittende leiders omverwerpen om een witte ethnostaat te vestigen. Minstens tweehonderd Nederlandse jongens en jongemannen zijn actief in deze beweging, vaak alleen op hun zolderkamertje. Door algoritmes op sociale media worden ze er helemaal ingetrokken en dan radicaliseren ze volledig.

‘Afknallen van Rutte’

Yavuz O., die vorige week voor de rechter stond voor dreigementen over het ‘afknallen van Rutte’ en het ‘bestormen van het Binnenhof’ en die wapens wilde aanschaffen is een voorbeeld van deze nieuwe doelgroep die de terrorismebestrijders zorgen baart.

De groep is moeilijker in beeld te krijgen omdat deze jongemannen hun gedrag niet veranderen, zoals veel jihadisten die zich opvallend anders gaan kleden of andere moskeeën bezoeken. „De vraag is hoe je hen identificeert als ze alleen online actief zijn. Dat zullen we samen met de diensten apart gaan aanpakken. En wat kun je dan doen om hen uit hun bubbel te halen?”

Het toezicht op gesloten fora waar deze groep zich ophoudt is beperkt, waarschuwt Aalbersberg. Hij vindt dat er een discussie moet komen over scherper overheidstoezicht op afgesloten delen van het internet.

Verharding op links

De NCTV maakt zich ook zorgen over de verharding op links. In Duitsland meldt de veiligheidsdienst dat incidenten gewelddadiger worden en professioneler. Links houdt het niet meer bij demonstreren maar schuwt geweld tegen de politie en staatsinstellingen niet meer. Er wordt onderzocht in hoeverre er banden zijn tussen Duitse en Nederlandse links-extremisten.

Lees ook: Bedreiger Rutte blijft in cel: risico op terroristisch geweld ‘hoog’

De dreiging van jihadisten is nog steeds aanwezig, maar hun aantallen groeien niet meer. Wel komen er volgend jaar een flink aantal jihadistische gevangenen vrij, onder andere Syriëgangers die ervaring hebben met wapens, explosieven en extreem geweld. Op die risicogroep blijft toezicht, zegt Aalbersberg. „Er is een grote structuur van gemeenten, politie en reclassering om ervoor te zorgen dat niemand tussen wal en schip valt en dat niemand uit het zicht verdwijnt.”

Wil je alle Plus-artikelen lezen?

Dagelijks publiceren we meer dan 100 Plus-artikelen op onze site & app. Nieuws, achtergronden, analyses, reportages, interviews en columns. Word nu digitaal abonnee en kies voor een jaar lang korting of maandelijkse flexibiliteit.

Kies digitaal