Duizenden bedrijven in de wachtrij voor ruimte op het stroomnet

Print
Duizenden bedrijven in de wachtrij voor ruimte op het stroomnet

Het nieuwe kabinet trekt 4 miljard euro uit voor uitbreiding van het energienetwerk.   Afbeelding: Getty Images

Amsterdam -

Enkele duizenden bedrijven zitten in de wachtkamer voor ruimte op het Nederlandse elektriciteitsnet. Het netwerk raakt overbelast, vooral vanwege aangeleverde groene stroom uit wind- en zonne-energie. Ondanks investeringen in uitbreiding blijft de wachtlijst lang.

Volgens Netbeheer Nederland gaat het om zo’n drieduizend bedrijven die hopen op meer transportcapaciteit. Netbeheerder Liander sprak eerder van een ‘explosieve’ vraag. Vooral in steden zitten ondernemingen die veel stroom en data gebruiken en willen uitbreiden, maar in de knel komen.

„Wat we ook zien, is ‘handdoekje leggen’ zoals op het strand. Bedrijven vragen op meerdere plaatsen transportcapaciteit aan en besluiten vervolgens definitief over de locatie voor bijvoorbeeld een zonnepark”, aldus de woordvoerder van Netbeheer Nederland. „Bij het overgrote deel van deze bedrijven gaat het om snelle behoefte aan uitbreiding van capaciteit.”

Lees ook: Overbelast stroomnet in Limburg krijgt impuls van bijna twee miljard

Grote bedrijven gaan meestal direct via het hoogspanningsnet van beheerder Tennet, kleine ondernemers gebruiken de distributienetten van regionale netwerkbedrijven. De Nederlandse beheerders hebben jaarlijks voor miljarden aan extra uitbreiding in de boeken staan.

„Vaak komt de vraag of we dit niet hadden kunnen zien aankomen, en met vooruitziende blik alvast kabels hadden kunnen leggen. De regelgeving staat dat nog niet toe”, aldus de woordvoerder. „De schop mag alleen in de grond als duidelijk is dat de kabel of het transformatorstation zich terugverdient met klanten die zich laten aansluiten.” Maar het duurt ook jaren voordat netbeheerders de vergunningen rond hebben en aan de slag kunnen. „Anderzijds wordt geen bestaande klant afgesloten, we moeten en kunnen voor hen leveringszekerheid garanderen.”

35 miljard

Het nieuwe kabinet wil 35 miljard euro in de overgang van fossiele brandstoffen naar duurzamere energievormen investeren. Zo’n 4 miljard euro is beschikbaar voor grotere energienetwerken. Daarbij verwijst de coalitie van VVD, D66, CDA en ChristenUnie in het regeerakkoord concreet naar het ‘toekomstbestendig’ maken van het netwerk en de aanpak van krapte.

Die capaciteitstekorten lopen op: bedrijven en consumenten gebruiken steeds meer stroom en leveren tegelijk stroom van hun zonnecellen of windmolens aan het net terug. Het percentage herbruikbare elektriciteit, vooral uit zon en wind dat op het net kan, is al gestegen van 26 procent in 2020 naar ruim 33 procent vorig jaar.

Zonnestroom

Vooral de vergunningverlening duurt jaren. Werkgeversvereniging VNO-NCW wil fast lanes bij overheden, met versnelde afhandeling van vergunningaanvragen voor bijvoorbeeld zo’n netwerkuitbreiding. Veel bedrijven, vooral zonneparken, vestigen zich op goedkope grond. Maar daar zitten niet altijd grote stroomnetwerken in de buurt. In het noorden en oosten van Nederland zijn grote gebieden met geen of weinig capaciteit om al die zonnestroom af te voeren.

Sinds de tweede helft van 2021 is in Nederland ook schaarste aan transport voor afname van stroom ontstaan. Netbeheerders proberen daarom het enorme aanbod van duurzame stroom uit zon en wind lokaal te laten verbruiken.

Grote boerenbedrijven tot bedrijven op Schiphol produceren zonnestroom op hun eigen dak. „Die willen op het grote net, maar het lukt nu vaker om ze die stroom direct te laten gebruiken voor het eigen bedrijf en omgeving”, aldus de woordvoerder. „Wat overblijft gaat dan naar het netwerk.”

Meer lezen?

Nieuwe actie: Één jaar toegang tot alle Plus-artikelen voor slechts 1,04 per week. Daarmee lees je dagelijks meer dan 100 nieuwe Plus-artikelen op onze site & app. Of kies voor een van onze andere abonnementen.

Ik word digitaal abonnee