Bewindslieden schrikken van onthullingen over ‘The Voice’: ‘Ik ben er echt woedend over’

Print

Rutte over Boos: ‘Dit raakte me enorm’ . Video: De Telegraaf

Na de uitzending van BOOS over wangedrag bij de talentenshow The Voice wil staatssecretaris Gunay Uslu (Media) in gesprek met omroepen en mediamagnaat John de Mol.

Ze werd „misselijk” van de berichten over seksueel grensoverschrijdend gedrag bij het programma. „Dit gedrag moet aangepakt worden”, zegt de bewindsvrouw. Uslu begrijpt ook de kritiek op de houding van De Mol, die reageerde in de BOOS-uitzending donderdag. „Het ligt niet aan de vrouwen. Mannen moeten hier echt hun verantwoordelijkheid nemen.”

Donderdag kwam de BOOS-aflevering over seksueel grensoverschrijdend gedrag achter de schermen bij The Voice of Holland online. Negentien vrouwen deden tegenover maker Tim Hofman hun verhaal over bandleider Jeroen Rietbergen, vijftien over een regisseur en er liggen twee aangiften tegen coach Ali B, waarvan een naar verluidt door een oud-kandidaat van het RTL-programma. Een van die aangiften is wegens verkrachting, zo vertelde de aanklaagster in de aflevering.

Talpa-baas John de Mol zei in de uitzending onder meer dat hij hoopt dat de gebeurtenissen „een voorbeeld zijn” en dat als slachtoffers „het ooit nog eens overkomt” dat ze geleerd hebben „onmiddellijk aan de bel te trekken en dit onmiddellijk te melden”. De Mol was tot en met 2019 eindverantwoordelijk voor het programma dat hij ooit zelf bedacht.

Eerder deze week legde Rietbergen zijn werk als bandleider neer. Hij erkende dat hij relaties van „seksuele aard” met vrouwen heeft gehad die betrokken bij het programma waren. RTL legde het programma en de samenwerking met coach Ali B gedurende het onderzoek stil. Zijn collega-coach Anouk besloot niet meer terug te keren bij de „corrupte bende”, zo liet ze op Instagram weten.

Inmiddels is de video, die bijna anderhalf uur duurt, ruim 7 miljoen keer bekeken.

‘Wacht niet tot het misgaat’

Mensen moeten niet wachten met ingrijpen als ze signalen krijgen van seksueel grensoverschrijdend gedrag, zegt premier Mark Rutte tegenover RTL Boulevard. „Als advies van ons allemaal, ga niet wachten tot iemand zegt: ‘het gaat hier fout’, als je ziet dat het al fout gaat.”

Bewindslieden schrikken van onthullingen over ‘The Voice’: ‘Ik ben er echt woedend over’
Mark Rutte.  Foto: ANP / ANP

De BOOS-uitzending heeft hij nog niet volledig gezien, maar de nieuwsberichten erover noemt Rutte tegenover de pers, voorafgaand aan de ministerraad op vrijdag, „heel heftig voor alle betrokkenen”. Ook heeft de advertentie van vrouwelijke werknemers van John de Mol indruk op Rutte gemaakt, waarin zij de mediamagnaat vertellen: „Het ligt niet aan de vrouwen.” Dat noemt hij een „heel bijzonder statement”, hoewel hij benadrukt dat hij de uitspraken van De Mol zelf niet heeft beluisterd.

„Als het gebeurt probeer je het bespreekbaar te maken”, zegt Rutte. Maar hij benadrukt dat het probleem niet ligt bij mensen die achteraf niet aan de bel trekken. „Hoe voorkóm je dat het gebeurt”, is volgens Rutte de „cruciale” vraag.

‘Werkgever móét veiligheid borgen’

Werkgevers hebben „niet alleen een juridische, maar ook een morele verantwoordelijkheid” om voor een veilig werkklimaat te zorgen, zegt minister Karien van Gennip (Sociale Zaken) over de wantoestanden bij talentenjacht The Voice. Ze noemt de uitzending van BOOS hierover „schokkend”.

Bewindslieden schrikken van onthullingen over ‘The Voice’: ‘Ik ben er echt woedend over’
Karien van Gennip.  Foto: ANP / ANP

Er ligt duidelijk een taak voor de werkgever, benadrukt de bewindsvrouw. „Wat is goed werkgeverschap? Daar hoort bij dat je duidelijk bent wat voor cultuur je hebt, wat de processen zijn bij incidenten, wat voor trainingen je doet, een onafhankelijk vertrouwenspersoon”, somt Van Gennip op. „Dat zijn allemaal instrumenten die je als werkgever hebt om te zorgen voor die veilige werkomgeving.”

Het verplicht stellen van een onafhankelijke vertrouwenspersoon is iets waar het kabinet al naar kijkt, zegt Van Gennip. Maar „bij de meeste bedrijven die ik ken” is er al zo’n persoon.

Dat John de Mol, tot en met 2019 eindverantwoordelijk voor het programma, in een reactie benadrukte dat er genoeg „loketten” waren en zijn bij producent ITV en The Voice voor jonge vrouwen om melding te maken van wangedrag, kan op weinig begrip rekenen van de bewindsvrouwen. „Dan denk ik: dieper graven, meer vragen stellen”, zegt de minister.

‘Het ligt nooit aan het slachtoffer’

Justitieminister Dilan Yesilgöz vindt dat slachtoffers van seksueel misbruik zichzelf nooit iets moeten verwijten. In een reactie op het schandaal rond The Voice zei ze vrijdag tegen de slachtoffers: „Het is niet jouw schuld. Het ligt nooit aan het slachtoffer.” Volgens de bewindsvrouw „kunnen we dat niet vaak genoeg herhalen”.

Mediamagnaat John de Mol zei in de uitzending van BOOS dat hij hoopt dat slachtoffers hebben geleerd „onmiddellijk aan de bel te trekken en dit onmiddellijk te melden”. Daarop verscheen donderdagochtend een paginagrote advertentie in het AD van vrouwelijke werknemers van De Mol, waarin zij zeggen: „John, het ligt niet aan de vrouwen.”

Lees ook: Vrouwelijke werknemers Talpa: John, het ligt niet aan de vrouwen

Op The Voice-zaak zelf kan ze verder niet ingaan, zegt Yesilgöz. Ze wil politie en justitie niet voor de voeten lopen. „Zij moeten hun werk kunnen doen.” Maar gevraagd naar de advertentie herhaalt de minister: „Er is geen context waarin het aan het slachtoffer ligt”. De BOOS-documentaire over het grensoverschrijdend gedrag en aantijgingen van aanranding en verkrachting heeft haar wel geraakt. „Ik ben er echt woedend over.”

Bewindslieden schrikken van onthullingen over ‘The Voice’: ‘Ik ben er echt woedend over’
Dilan Yesilgöz.  Foto: ANP / ANP

„Richting mannen die denken dat ze alles kunnen maken, je blijft met je tengels van meisjes en van vrouwen af”, zei Yesilgöz verder. Ze heeft ook geen goed woord over voor „mensen die het goedpraten, bagatelliseren en wegkijken”. Het is juist belangrijk dat slachtoffers geloofd worden. „Neem iemand in vertrouwen, doe aangifte, weet dat je niet alleen staat”, zegt ze nog eens tegen slachtoffers.

Er ligt momenteel een wetsvoorstel bij de Raad van State die ervoor zorgt dat dwang, bedreiging en geweld geen voorwaarden meer zijn voor veroordeling bij een seksueel misdrijf. „Iemand is dan al strafbaar als ie had kunnen weten dat iemand geen seks wilde en toch doorzette”, legt Yesilgöz uit. Die wet is belangrijk, benadrukt ze, maar moet nog behandeld worden. „Overal waar ik het kan versnellen, zal ik het absoluut versnellen”, belooft de bewindsvrouw.

Schijn van ‘victim blaming’

John de Mols uitspraken over de slachtoffers van misstanden bij The Voice of Holland, die volgens hem eerder „aan de bel” hadden kunnen trekken, hebben volgens minister Robbert Dijkgraaf (Onderwijs) „de schijn van ‘victim blaming’”. Hij spoort mensen zoals De Mol aan om in hun organisatie voor een veilige werkcultuur te zorgen.

„Het gaat er niet om dat slachtoffers heel erg hun best moeten doen om hun geluiden hoorbaar te maken”, aldus Dijkgraaf. Het gaat er volgens hem om dat de leiding „alert” is op dergelijke signalen en er vervolgens naar handelt. De Mol zei pas in 2019 te hebben geweten van een geval van grensoverschrijdende gedrag van bandleider en zwager Jeroen Rietbergen. De muzikant maakte zich er volgens BOOS ongeveer tien jaar lang schuldig aan. Ook na een gesprek met De Mol zou Rietbergen over de schreef zijn gegaan, maar De Mol heeft daar naar eigen zeggen nooit iets over gehoord. Ook niet over andere zaken.

Bewindslieden schrikken van onthullingen over ‘The Voice’: ‘Ik ben er echt woedend over’
Robbert Dijkgraaf.  Foto: ANP / ANP

Dijkgraaf ziet dat de #metoo-beweging nog niet voorbij is. Sinds 2017 gebruikt men deze hashtag om verhalen over seksueel overschrijdend gedrag, vaak door personen met een hogere machtspositie, te delen. „Sommige mensen denken: dat hoofdstuk hebben we uit”, zegt Dijkgraaf. „Nou, nee dus. Het speelt nog steeds heel erg.” De minister vindt het goed als politiek Den Haag blijft benoemen dat grensoverschrijdend gedrag niet normaal is.

Andere bewindslieden

Ook andere bewindspersonen hebben geschrokken gereageerd op het nieuws over veelvuldig wangedrag door mensen die betrokken waren bij The Voice. „Dat is natuurlijk schrikken”, zegt Conny Helder, minister voor Langdurige Zorg. Defensieminister Kajsa Ollongren noemt het „vreselijk en onacceptabel”.

„Ik denk dat we met elkaar aan een maatschappij moeten werken waar dit gewoon niet voorkomt”, zegt Helder in een eerste reactie. „Ik ben echt zeer gechoqueerd”, laat Ollongren weten. Ze vindt het verschrikkelijk dat dit „in Nederland anno 2022” nog kan gebeuren.” Ze hoopt dat er snel werk gemaakt wordt van de aangiftes.

Minister Hugo de Jonge (Volkshuisvesting) vindt het „afschuwelijk dat dit zoveel verhalen heeft losgemaakt bij The Voice. Maar hij benadrukt dat men niet moet „denken dat het alleen bij dit bedrijf is”, aldus de bewindsman. „Ik vrees dat het aan de orde van de dag is”, ook bij andere organisaties.

Meer lezen?

Nieuwe actie: Één jaar toegang tot alle Plus-artikelen voor slechts 1,04 per week. Daarmee lees je dagelijks meer dan 100 nieuwe Plus-artikelen op onze site & app. Of kies voor een van onze andere abonnementen.

Ik word digitaal abonnee