Minder inkomen én weinig spaargeld, het is de werkelijkheid voor een half miljoen werkenden

In de horeca werden werknemers hard geraakt door de virusuitbraak. © ANP

Den Haag -

Vooral flexwerkers verloren inkomen in coronajaar 2020. Veel van hen hadden weinig spaargeld om deze tegenslag op te vangen, concludeert het Centraal Planbureau.

onze verslaggevers

Door de uitbraak van de coronacrisis kregen in 2020 veel meer mensen te maken met een forse inkomensterugval dan een jaar eerder. Volgens het Centraal Planbureau (CPB) waren er 130.000 meer werknemers dan in 2019 bij wie het arbeidsinkomen minstens 10 procent daalde. Vooral flexibele arbeidskrachten en zelfstandigen ging er fors op achteruit, omdat zij toen de eerste lockdown werd ingesteld en er veel onzekerheid was, minder uren konden draaien. Medewerkers in de horeca zijn uiteindelijk het zwaarst getroffen.

Een en ander staat in een nieuw rapport van het CBP, een belangrijke adviseur van het kabinet. Eerder onderzoek wees al uit dat bepaalde groepen zwaarder waren getroffen door de coronacrisis. Maar de onderzoekers van het CPB zeggen nu een nog beter beeld te hebben gekregen door gebruik van geanonimiseerde maandelijkse salarisdata.

Buffers

De grootste klap viel in de eerste helft van 2020, zeggen ze. Daarna volgde een relatief snel herstel in de tweede helft van het jaar, wat erger heeft voorkomen. Bijna de helft van de mensen die de eerste maanden van de crisis hun baan verloren, had aan het einde van het jaar weer inkomen uit een baan. Wat verder aan het licht kwam is dat de werknemers die veel inkomen verloren, vaak kleine financiële buffers hadden. De helft van de werknemers met relatief veel verlies van arbeidsinkomen had minder dan tienduizend euro achter de hand.

Volgens het CPB onderstrepen de resultaten van de studie het belang van structurele hervormingen op de arbeidsmarkt. Wat daarbij vooral belangrijk zou zijn, is het verkleinen van het onderscheid tussen vast en flexibel werk. Ook het tegengaan van schijnzelfstandigheid zou kunnen helpen, aldus de onderzoekers.

Sparen

Het CPB wijst op verschillende regels die sparen ‘ontmoedigen’, zoals de ‘strenge vermogensgrenzen’ voor mensen die een bijstandsuitkering of kwijtschelding van gemeentelijke belastingen aanvragen.

Ook zelfstandige ondernemers werden relatief hard geraakt in 2020, maar zij hadden gemiddeld meer financiële reserves om die klap op te vangen dan flexibele werknemers, zag het CPB. Dat is niet verwonderlijk. „Zij hebben die buffers ook hard nodig”, zegt onderzoeker Diederik Dicou, „omdat ze bijvoorbeeld vaak geen pensioen hebben. Als ze op hun vermogen moeten interen, kan dat in de toekomst problemen veroorzaken.”

Wil je alle Plus-artikelen lezen?

Dagelijks publiceren we meer dan 100 Plus-artikelen op onze site & app. Nieuws, achtergronden, analyses, reportages, interviews en columns. Word nu digitaal abonnee en kies voor een jaar lang korting of maandelijkse flexibiliteit.

Kies digitaal