Mystiek nog t/m 19 maart te zien in het Limburgs Museum

© Levin den Boer - ldbfoto.nl.

In het Limburgs Museum - recht tegenover station Venlo - is t/m 19 maart nog Mystiek; Rituelen. Verstilling. Extase. te zien. Deze spannende tentoonstelling gaat over de pogingen van de mens om de werkelijkheid te ontstijgen en de ziel te verheffen. Of dat nu door gebed is of meditatie, met behulp van rozenkransen, muziek, geuren of yogaposes, door wandelingen in de natuur of door bedwelmende dans of drugs; mensen geven op allerlei manieren vorm aan de diepgewortelde hoop op ‘meer’ dan de alledaagse werkelijkheid.

Aangeboden door Limburgs Museum

Mystiek is samengesteld door Edwin Beckers, hoofd tentoonstellingen van het Amsterdamse Van Gogh Museum, en cultureel ondernemer Laura Adams. De veelgeprezen vormgeving is in handen van Peter de Kimpe. Uitgangspunt voor de tentoonstelling vormen de soms eeuwenoude, klassieke religieuze collectiestukken van het Limburgs Museum, zoals relieken, devotieprenten, foto’s en boeken. Die worden nu op een bijzondere manier gecombineerd met hedendaags werk van toonaangevende kunstenaars zoals Wim Delvoye, melanie bonajo, Rineke Dijkstra, Studio Job en Hans Op de Beeck, die ieder op hun eigen manier uitdrukking geven aan het thema. De Telegraaf omschrijft het als volgt: ‘De hoofdrol is geschonken aan Nederlandse en Vlaamse kunstenaars die iets verhevens en ongrijpbaars in hun werk zoeken en overbrengen.’

Het prikkelen van de zintuigenOmdat mystiek niet tastbaar is, maar eerder iets dat je ervaart, probeert de tentoonstelling op een speelse manier de zintuigen te prikkelen. Zoals Edwin Becker het uitdrukt: ‘Het thema is zo oud als de mensheid. De ogen sluiten en naar binnen kijken. Of de blik naar buiten richten en je één voelen met je omgeving. Nog altijd zoekt iedereen naar de zin van het bestaan. Die zoektocht, dat is de basis van mystiek.’ Laura Adams voegt daaraan toe: ‘Mystiek gaat over verlangen, eenwording en bevrediging. Het is ongrijpbaar. Pure schoonheid met een rauw randje.’

Klassieke religieuze kunst ontmoet hedendaags werkIn de eerste ruimte van de expositie staan rituelen centraal. De inrichting van de zaal is geïnspireerd op de plattegrond van een basiliek van Dom Hans van der Laan, inclusief middenschip en zijbeuken. Blikvanger is het monumentale Laatste Oordeel van Hubertus Goltzius, een werk uit de eigen collectie van het museum, waarop naakte figuren in paniek het oordeel van God afwachten. In dezelfde ruimte vind je een werk van het Limburgse kunstenaarsduo Les Deux Garçons: een gekruisigde chimpansee met daarnaast twee aapjes. Het verwijst naar de christelijke opstelling van Maria en Johannes naast de gekruisigde Christus. ‘We dachten dat we niet meer zo verbonden waren met het katholieke geloof, maar we steken toch altijd een kaarsje aan bij de beeltenis van de Sterre der Zee in Mestreech. We vragen dan hoop en verbetering’, aldus de kunstenaars.

© Levin den Boer - ldbfoto.nl.

Bezinning en opwindingDaarna kom je in een ruimte van verstilling. Kunstwerken hier nodigen uit tot zelfreflectie en bezinning. Midden in de ruimte staat een grote installatie van Op de Beeck. Door een waas van grijstinten zuigt het werk van deze Belgische kunstenaar de kijker een droomwereld in. Na de stilte volgt in de derde ruimte de storm: de extase, de opwinding, de geestdriftige manier waarop in veel religies het contact met het goddelijke wordt beleefd. De één raakt in vervoering door met vastelaovend in een pekske los te gaan op carnavalsmuziek. Anderen – bijvoorbeeld jonge Spaanse stierenvechters – raken in een roes door hun gevecht met een stier. Fotograaf Rineke Dijkstra legde hun opluchting en ontlading vast, direct na de strijd.

Dagblad Trouw zegt over de tentoonstelling: ‘Mystiek laat je ontsnappen aan de truttigheden van het leven. Steeds een andere werkelijkheid met alledaagse materialen maar doorlopend fascinerend.’ Meer dan genoeg redenen om de tentoonstelling een bezoek te brengen. Boek je kaarten nu op www.limburgsmuseum.nl.